مطالعه اثرات محلول پاشی عناصر کم مصرف بر خصوصیات کمی وکیفی کنجد
چکیده
این آزمایش به منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف کود نیتروژن (۵۰، ۱۰۰، ۱۵۰ و ۲۰۰کیلوگرم در هکتار) و محلول پاشی عناصر کم مصرف روی، بور و اثرات متقابل روی و بور بر عملکرد کنجد، رقم محلی پلدشت در ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خوی در سال زراعی ۱۳۹۲ انجام شد. نتایج نشان داد که کاربرد کود اوره، روی ارتفاع بوته، ارتفاع اولین شاخه زایشی از زمین، تعداد شاخه جانبی، تعداد کپسول در شاخه فرعی، تعداد بذر در کپسول، وزن هزار دانه، قطر ساقه، درصد پروتئین، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت، عملکرد روغن، عملکرد دانه معنی دار بود اما بر روی تعداد کپسول در شاخه اصلی و در صد روغن معنی دار نبود. اثر محلول پاشی عناصر ریز مغذی نیز روی همه ی صفات مورد بررسی به جز درصد روغن در سطح احتمال ۱% معنی دار بود. اثر متقابل کاربرد کود اوره و محلول پاشی عناصر ریز مغذی روی تعداد کپسول در شاخه اصلی، درصد پروتئین و عملکرد بیولوژیک در سطح احتمال ۵% معنی دار شد. بیشترین عملکرد دانه به میزان ۸۸۰/۲۴۳۷ کیلو گرمدر هکتار با کاربرد کود اوره(۱۰۰kg/ha) و ۱۴۵/۲۴۰۰ کیلو گرم در هکتار با محلول پاشی بور مشاهده شد.
واژه های کلیدی: کنجد، کود اوره، عناصر ریز مغذی، محلول پاشی
مقدمه بررسی سطوح مختلف کود نیتروژن و محلول پاشی عناصر کم مصرف روی و بر بر عملکرد کنجد رقم پلدشت.
امروزه دانه های روغنی پس از غلات دومین ذخایر غذایی جهان، در جهت تامین مایحتاج ضروری بشرمی باشند(شریعتی و شهنی زاده، ۱۳۷۹). روند افزایش جمعیت به گونه ای است که جمعیت ۶ میلیاردی سال ۱۹۹۹ به۹میلیارد نفردرسال ۲۰۵۰ خواهدرسید و از طرفی سطوح قابل کشت در دنیا در سال ۱۹۹۸حدوداً به ۲۵/۰ هکتاربرای هر نفربوده ودرسال۲۰۵۰بارشد جمعیت به ۱۵/۰ هکتاربرایهرنفرخواهدرسید. ازطرفی درکشورهای توسعه یافته ودرحال توسعه تقاضا برای کنجاله غنی از پروتئینوروغن خوراکی گیاهی باعث شدهازمقدارتولیدغلات کاهش ودانه های روغنی افزایش یابد.به طوری که ازسال۱۹۷۸تاسال۱۹۹۹تولیدغلات۲۱%رشدداشته وبه سطح تولید۸۴۹/۱ میلیون تن رسیده است ولی درمدت مشابه تولیددانه های روغنی ۹۵درصد رشدداشته است وبه سطح تولید ۲/۲۷۷میلیون تن رسیده است.به عبارتی سبدغذایی دنیا از مصرفنشاسته به مصرف چربی و پروتئین گرایش پیداکرده است(پورمند، ۱۳۸۹).

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

هندوستان مقام نخست را از نظر تنوع گیاهان روغنی و نیز سطح زیرکشت آنها در دنیا به خود اختصاص داده است. از ۱۲۵ میلیون هکتار سطح کشت دانه­ های روغنی در دنیا، ۲۳ میلیون هکتار آن در هند زیر کشت ۹ گیاه روغنی قرار دارد( احمدی، ۱۳۷۸).
کنجد قدیمی ترین گیاه روغنی جهان است. موطن اصلی این گیاه آفریقا (اتیوپی) بوده اما به سرعت به هندوستان، چین و ژاپن منتقل شده است. کاشت کنجد در ایران سابقه طولانی داشته و در حاضر در نواحی مختلف کشور مانند خوزستان، بلوچستان، یزد، اصفهان و در بعضی از مناطق سرد مانند اراک، همدان، نهاوند، نهاوند و مراغه کشت می­ شود. متوسط عملکرد آن ۷۰۰-۶۰۰ کیلوگرم در هکتار می­باشد و پتانسیل آن به بیش از ۵۰۰ کیلوگرم در هکتار می­رسد( افکاری، ۱۳۸۸).
با توجه به سرانه مصرف روغن های نباتی، که تا حدود ۱۲ کیلوگرم در سال می رسد، و واردات روغن در کشور، این محصولات از اهمیت ویژه ای برخوردار می باشند. بر اساس آمار مندرج در مرکز PGRO (مراکز منابع حفاظت شده ژنتیکی گیاه کنجد جهت تحقیقات)، ایران از نظر منابع مهم ژنتیکی گیاه کنجد، در رده هشتم قرار می گیرد.
به علت قرار گرفتن ایران در شرایط آب و هوایی مناطق خشک و نیمه خشک، میزان محدود نزولات جوی همراه با توزیع نامناسب، شرایط شیمیایی خاک های زاعی مناطق زیر کشت محصولات زراعی نامناسب بوده و دارای pH بالایی هستند، به طوری که تحت شرایط موجود مصرف خاکی کود های شیمایی به علت آبشویی ویا تجمع بیش از حد در خاک، رضایت بخشی مناسبی را به همراه ندارد(خلدبرین و اسلام زاده،۱۳۸۰).
استفاده بهینه از مواد تقویت کننده خاک مخصوصا کود های شیمایی به عنوان ابزاری مفید برای نیل به حداکثر تولید در واحد سطح اجتناب ناپذیر به نظر می رسند، با این وجود باید در نظر داشت در ضمن استفاده از این مواد سنتتیک که افزایش تولید در واحد سطح را به همراه دارند، ارتقاء کیفی محصول تولید شده نیز منظور گردد و همچنین از نظر آلودگی های زیست محیطی خصوصا خاک و آب های زیر زمینی به جهت انباشت بیش از اندازه نیترات جلوگیری گردد. امروزه در استفاده از کود های شیمیایی برای افزایش تولید در واحد سطح روشهایی مانند مصرف خاکی، کود دهی به صورت محلول همراه با آبیاری، اختلاط کود با بذر و محلول پاشی برگی رایج می باشند براین اساس محلول پاشی برگی به علت داشتن مزیت هایی از جمله عکس العمل سریع و ایجاد کمترین آلودگی زیست محیطی، همچنین کاهش مصرف کود در جهت نیل به کشاورزی پایدار نقش بسزایی را ایفا می کند(ملکوتی و ضیاییان، ۱۳۷۹).
محققین تخمین زده اند که ۶۰ در صد زمین های زراعی جهان دچار کمبود مواد غذایی هستند که ناشی از کمبود، غیر قابل دسترس بودن یا سمیت بعضی عناصر ضروری می باشد(بوکویچ،۲۰۰۳).
لذا بهبود حاصلخیزی خاک یکی از مهم ترین استراتژی ها برای افزایش تولیدات کشاورزی است. با این وجود هم اکنون نیز حفظ سطح پایداری نیتروژن و فسفر، محدود کننده ترین عناصر برای رشد گیاه بوده و هنوز به صورت یک مشکل باقی مانده است(کاستاگنو و همکاران، ۲۰۰۸).
محققین دیگری نیز گزارش نموده اند که بهبود مدیریت کودها برای بهینه نمودن درآمد اقتصادی و کاهش خسارتهای زیست محیطی ناشی از کاربرد بیش از حد نیتروژن ضروری است(کارانکا و همکاران، ۲۰۰۹).
با توجه به آنچه که بیان گردید مطالب نوین این تحقیق با هدف:
۱- مطالعه اثرات محلول پاشی عناصر کم مصرف بر خصوصیات کمی وکیفی کنجد
۲- بررسی مقادیر مختلف کود نیتروزن بر عملکرد و اجزای عملکرد کنجد
۳- بررسی اثرات متقابل نیتروژن و محلول پاشی عناصر کم مصرف بر عملکرد و اجزای عملکرد کنجد
انجام گرفت.
فصل اول
کلیات و بررسی منابع

• • 1. 1. سطح کشت ، تولید و عملکرد کنجد در جهان و ایران :

     

     

سطح زیر کشت کنجد در جهان در سال ۲۰۰۵ بر اساس آمار سازمان خواربار جهانی(FAO)، ۷,۵۴۴,۶۰۹ هکتار، متوسط عملکرد ۴۴۱۰ کیلو گرم درهکتار و تولید دانه ۳,۳۲۵,۶۷۹ تن بوده است. در این سال از بین کشورهای تولید کننده کنجد، هند با سطح ۱۸۵۰,۰۰۰ هکتار و تولید ۶۸۰,۰۰۰ تن بالاترین سطح و میزان تولید را به خود اختصاص داده است. در این سال شش کشور صاحب مقام از نظر تولید کنجد بشرح جدول ذیل می باشد.
جدول ۱ - تولید کنجد در شش کشور صاحب مقام در جهان در سال ۲۰۰۵ میلادی

۲-۲-۳-۲ سرعت: سرعت به زمان نسبی طی شده برای انجام کار اطلاق می شود. به عبارت دیگر،کوتاهترین فاصله زمانی که شخص بتواند بدن یا قسمتی از آن را یک یا چند مرتبه بطور ارادی در فضا به حرکت درآورد، سرعت نامیده می شود. بنابراین سرعت می تواند برای کل بدن یا عضو خاصی از آن در نظر گرفته شود که در این حالت به ترتیب سرعت عمومی و سرعت موضعی نامیده می شود. سرعت با درصد توزیع تارهای عضلانی تارهای تند انقباض ارتباط دارد. سرعت از دو بخش سرعت عمل (زمان حرکت) و سرعت عکس العمل (زمان واکنش یا زمان عکس العمل) تشکیل شده است. سرعت عکس العمل کوتاهترین فاصله زمانی است که فرد در آن به محرک یا مرک های ارائه شده واکنش نشان می دهد[۴۲].
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

الف- روش های اندازه گیری سرعت عمل:
۱) استفاده از دوهای کوتاه فاصله (مانند ۶۰ متر،۱۰۰ متر و …) برای اندازه گیری سرعت عمومی.
۲) اندازه گیری سرعت اعضای مختلف بدن با بهره گرفتن از زمان سنج یا سینماتوگرافی.
۳) آزمون دوی سرعت ۶ ثانیه.
ب- روش های اندازه گیری سرعت عکس العمل:
۱) استفاده از آزمون خط کش (نلسون)
۲) برای اندازه گیری سرعت عکس العمل انگشت شست و انگشت اشاره.
۳) برای اندازه گیری سرعت عکس العمل انگشت شست.
ج) روش های اندازه گیری سرعت عمل و سرعت عکس العمل:
۱) آزمون خط کش نلسون در صورتی که دست ها در فاصله بیش از ۳۰ سانتی متر از هم فاصله دارند.
۲) آزمون انتخاب پاسخ حرکتی نلسون.
۲-۲-۳-۳ هماهنگی: هماهنگی یکی از اجزاء آمادگی جسمانی به شمار می رود که به معنای توانایی اجرای آرام و دقیق حرکات بدنی است که شامل استفاده از حواس در یک سری انقباض های مرتبط عضلانی و همکاری اعصاب،عضلات و برخی ارگان های حسی می شود.به عبارت دیگر هماهنگی عبارتست از عمل هماهنگ گروه های عضلات در هنگام اجرای یک عملکرد حرکتی که در آن درجاتی از مهارت نمایش داده شود.برخی دیگر از محققان،هماهنگی را همکاری متقابل سیستم عصبی-عضلانی و نقش آن را در اجرای حرکت های بدنی مؤثر می دانند.هماهنگی جزء لاینفک تمام ورزشهاست که فقدان آن ممکن است منجر به ایجاد حرکت های بدنی ضعیف شود.هماهنگی با تمرین افزایش می یابد[۴۲].
۲-۲-۳-۴ چابکی: چابکی عبارت است از توانایی تغییر سریع مسیر حرکت و سرعت با حفظ تعادل و درک موقعیّت. به عبارت دیگر، توانایی تغییر وضعیّت و مسیر حرکت بدن به صورت ارادی و در حداقل زمان را چابکی می نامند. چابکی به دو صورت تغییر وضعیّت بدن و تغییر مسیر حرکت بدن می باشد[۲۰].
الف- روش اندازه گیری چابکی در تغییر شکل بدن: آزمون بورپی.
ب- روش های اندازه گیری چابکی در تغییر مسیر حرکت بدن:
۱- آزمون دوی زیگزاگ.
۲- آزمون دوی مارپیچ.
۳- آزمون دوی رفت و برگشت.
۲-۲-۳-۵ تعادل: حفظ ثبات و پایداری بدن در وضعیّت ها و حالت های خاص را تعادل می نامند که می تواند به صورت ایستا و پویا باشد. نگهداری وضعیّت بدن در حالت ساکن به تعادل ایستا بستگی دارد.حفظ وضعیّت پایداری و تعادل بدن در حین انجام یک حرکت خاص به تعادل پویا مربوط می شود[۴۲].
الف)روش های اندازه گیری تعادل ایستا:
۱) آزمون ایستادن روی یک پا (آزمون لک لک).
۲) اجرای حرکت فرشته در ژیمناستیک.
۳) بالانس روی دست ها.
۴) بالانس سه پایه.
ب) روش های اندازه گیری تعادل پویا:
۱) راه رفتن روی چوب موازنه.
۲) راه رفتن روی طناب.
۲-۲-۴ تعاریف هوش هیجانی
هوش هیجانی، عبارت است از پردازش مناسب اطلاعاتی که بار هیجانی دارند و استفاده از آنها برای هدایت فعالیتهای شناختی مانند حل مساله و تمرکز انرژی روی رفتارهای لازم[۴۴]. بار- اُن هوش هیجانی را «یک دسته از توانائیها و مهارتهای غیر شناختی، که توانایی موفقیت فرد در مقابله با فشارها و اقتضاهای محیطی را افزایش می دهد»بیان کرده است[۴۵]. گلمن (۱۹۹۵) هوش هیجانی را از هوش بهر جدا کرده است. بنظر او هوش هیجانی، شیوه استفاده بهتر از هوش بهر را از طریق خود کنترلی، اشتیاق و پشتکار و خود انگیزی شکل می دهد[۴۶].
۲-۲-۴-۱ ماهیت هوش
مطالعه تفاوت های فردی با بررسی و سنجش هوش آغاز شد. اولین کسانی که در این زمینه به فعالیت پرداختند گالتون و کتل بودند، ولی وکسلر کارهای آنان را مورد انتقاد قرار داد و سیر جدیدی از فعالیتها شکل گرفت. وی در گزارش خود در سال ۱۹۴۳ نوشته است: کوشیده ام نشان دهم که علاوه بر عامل هوشی، عوامل غیر هوشی ویژه ای نیز وجود دارد که رفتار هوشمندانه را مشخص کند. در سال ۱۹۸۵ وکسلر هوش را یک مفهوم کلی تلقی کرد که شامل توانایی های فرد برای اقدام هدفمندانه و تفکر منطقی برخورد مؤثر با محیط است[۴۷].
۲-۲-۴-۲ انواع هوش
۱- هوش ثرندایک: ثرندایک (۱۹۲۰) سه دسته کلی از توانایی را متمایز کرد: هوش عینی، هوش انتزاعی، هوش اجتماعی.
ثرندایک هوش اجتماعی را یک هوش مستقل دانسته و چنین تعریف می کند ” توانایی درک افراد به منظور عملکرد وسیع در روابط انسانی“.
۲- هوش چندگانه گاردنر: گاردنر در سال (۱۹۸۳) در کتاب قالب های ذهن پیشنهاد می کند که تنها یک هوش وجود ندارد، بلکه یک سری از هوش های نسبتا مستقل و متمایز وجود دارند، او سپس نظریه هوش هشت گانه خود را مطرح می کند[۴۷].
۳- هوش واقعی پرکینز: از نظر پرکینز در ساختار هوش سه بعد اساسی وجود دارد.
الف : بعد عصبی: که در کارکرد سیستم عصبی افراد آشکار می شود.
ب : بعد تجربه ای: که ناشی از یادگیری و تجارب افراد در طی امورات زندگی و روزانه آنها است.
ج : بعد اندیشه ای: که به نقش حافظه و راهبردهای حل مسئله می تواند داشته باشد اشاره میکند.
۴ - هوش موفق اشتنبرگ: هوش موافق به توانایی سازش یافتگی با محیط های مختلف و شکل دهی و انتخاب آن برای دستیابی به اهداف شخصی یا جمعی گفته می شود و مستلزم درک فرد از نقاط ضعف و قوت خود به منظور استفاده مناسب از نقاط قوت و تقویت ضعف می باشد[۴۷].
۲-۲-۴-۳ هیجان و اجزاء آن
اصطلاح هیجان از ریشه لاتین emovere به معنی حرکت ، تحریک، حالت تنش یا تهییج مشتق شده است. کاربرد معاصر این اصطلاح کلا به دو نوع است:
اصطلاح پوششی برای تعداد نامعینی از حالات ذهنی، که وضعیت هستی شناسی هر یک با برچسبی که معنی آن با توافق ساده معین می گردد، تثبیت می گردد. این همان معنایی است که ضمن صحبت از عشق، ترس، نفرت، وحشت و غیره مورد نظر است.
بر چسبی برای زمینه ای از تحقیقات علمی که به جستجوی عوامل محیطی فیزیولوژیکی و شناختی مسئول این تجربیات ذهنی می پردازد[۴۷].
هیجان شامل حداقل چهار جزء زیر است :
جزء بیانی یا حرکتی
جزء ترکیبی
جزء تنظیمی
جزء تشخیصی یا پردازش
اولین جزء عبارت است از توانایی بیان هیجان ها از طریق حالت های صورت ، حرکات بدن و تن صدا و محتوای آن. نوزادان مجهز به اعمال ، حرکت و حالت هایی به دنیا می آیند که به اعتقاد ما منعکس کننده تجربه های هیجانی آنها است، مانند بسیاری از جنبه های رشد این حالت های بیان ها در طی زمان متمایز تر گشته و تصفیه می شوند
جزء دوم هیجان ها عبارت است از تشخیص و بازشناسی آگاهانه از هیجان، یا آنچه که اغلب احساس می نامیم. حالت های احساسی نتیجه آگاهی ما از علائمی است که از سیستم های اعصاب مرکزی می آید مثلا ضربان قلب، تغییرات شیمیایی در بدن و غیره

به زعم پیرنیا (۱۳۵۲) کسی که به کلاس درس روی می‌آورد قبل از هر چیز‌ از‌ معلم‌ انتظار درس دادن دارد. از مطرح‌شدن مـطالب تـازه‌ای که نمی‌داند و از روشن شدن مشکلاتی که پیرامونش‌ را فراگرفته است لذت می‌برد و به کسی که او را در این دنـیای‌ بزرگ هدایت می‌کند و راه‌ها و‌ افق‌های تازه‌ای به او نشان می‌دهد ارج‌ می‌نهد. برطرف کردن ابهامی کـه زندگی او را در برگرفته است و پرورش ذهـن و یـاد دادن چیزهای تازه دانش‌آموز را مشتاق‌تر می‌کند و در او احساس احترامی عمیق نسبت‌ به‌ معلم به وجود می‌آورد. آن‌ها متوقع‌اند که معلم آن‌ها به‌طور مسلم ازلحاظ خرد و دانایی و مفید بودن به حال‌ شاگردانش نمونه‌ای از کمال‌ مطلوب‌ باشد.
کراتز^[۶۳](۱۸۹۶) بیان کرد این احساس(انتظار دانش آموزان از معلمان) بـه‌طور جـامع و وسیعی در تمام‌ سطوح آموزشی از دوره‌ی کودکستان تا دانشگاه‌ وجود دارد و محسوس است. تحقیقاتی که‌ در طول ۵۰ سال اخیر در این زمینه‌ها انجام‌گرفته این مسئله‌ را‌ محرز و مسلم می‌کند. در اواخر قرن نوزدهم از یک تحقیق جامع گزارشی فـراهم شد که‌ نشان می‌داد که اولین چیزی که دانش‌آموزان‌ از معلم انتظار دارند و بیش از‌ هر‌ چیز‌ به‌ آن توجه دارند این است‌ که‌ معلم‌ چیزی به‌ آن‌ها بیاموزد و به آن‌ها درراه فراگرفتن‌ مطالب کمک کند.
۲-۳-۱ - پژوهش مربوط به انتظار دانش آموزان
مطالعات بیشتری‌ در مـورد انـتظارات‌ دانش‌آموزان کلاس‌های بالاتر در امریکا انجام‌ شد که نشان می‌داد‌ که‌ آنـچه در مـعلمان مورد قضاوت و توجه قرار می‌گیرد شخصیت‌ معلم و روش‌ برقراری انضباط و روش تدریس‌ آن‌ها است که مهم‌ترین صفت مشخصه‌ی آنان‌ به‌ شمار‌ می‌رود. این یـافته‌ها با نتایج‌ تحقیقاتی‌ که‌ به‌وسیله آلن در انگلستان در دوره‌ی دوم‌ دبیرستان انجام شـد در یک زمینه است (آلن^[۶۴]،۱۹۹۳).
رایت‌^[۶۵]‌(۱۹۳۲) دختران و پسران‌ بیش‌ از هر چیز به‌ شایستگی و صلاحیت یک معلم به‌عنوان فردی‌ که به دیگران دانش‌ می‌آموزد‌ و نـیز بـه مهارت‌ها و تسلط او در نحوه درس دادن اهمیت قائل‌ می‌شوند. انتظارات دیگری‌ که‌ آن‌ها‌ از معلم‌ داشتند این بود کـه درسـش را جالب‌توجه و گیرا کند، گاه‌گاهی لطیفه‌ای بگوید و شوخی‌ کند‌ و فضای خشک کلاس را متنوع سازد، رفتارش‌ با دانش‌آموزان صمیمی و دوستانه بـاشد و دانـش‌آموز‌ بـتواند‌ به‌راحتی با او تماس‌ بگیرد. اگر به‌طور مقایسه حساب کنیم، تحقیقات کمتری در ایـن زمـینه انجام‌شده‌ است، ولی نتیجه‌ی عمده‌ی کارهایی که انجام‌شده این است که دانش آموزان‌ بیش از هر‌ چیز‌ عـلاقه‌مندند‌ کـه معلم آنچه‌ بیان می‌کند واضح و منطقی باشد. دانش‌آموزانی ‌ که در این تحقیق شرکت داشتند در مورد خصوصیات‌ ۴۰‌ معلم‌ اظهارنظر کـردند. مهم‌ترین چـیزی که جلب‌ توجه می‌کرد این بود که اکثریت‌قریب‌به‌اتفاق دانش آموزان‌ معتقد بودند کـه معلم بـایستی از قبل در دانش‌آموز آمادگی ذهنی به وجود بیاورد و برای مطلب‌ اساسی‌ اهمیت قائل شود و مقدماتی برای بهتر فـهمیدن‌ آن بـیاورد و به این وسیله درس‌ را‌ گیراتر و قابل‌فهم‌تر سازد. در این ارزیابی به‌ خصوصیات‌ اخلاقی‌ و فـردی معلم تـوجه کمتری‌ شده است و در‌ اظهارنظرهای آخر به همفکری‌ و همدردی بادانش آموز اشاراتی شده است. تا آنجا که معلوم شده است دانش‌آموزان‌ معلمان خود‌ را به سبب دانایی و هوشیاری‌ آنان مورداحترام و تمجید قرار‌ می‌دهند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

درتحقیق پیرنیا (۱۳۵۲) از ۸۶۶‌ کودک در ۱۲ دبستان و ۵۱۳ نفر دانش‌آموز در پنجم دبیرستان خواسته شد تا انشای کوتاهی درباره یک معلم ‌‌خوب‌ و یـک‌ معلم مـتوسط بنویسند. برای نوشتن هر دو مطلب بین ۲۰ تا ۳۰ دقیقه به‌ آن‌ها‌ فرصت‌ دادند.۲۱‌ معلم ۱۳۷۹ انشاء را از جهت‌ محتوا مورد رسیدگی قراردادند. هر معلم‌ قسمتی جداگانه از انشاء را‌ مطالعه کرد. پنج‌قسمتی که در زیر می‌آید نتیجه‌ی آن تحقیق‌ است که به‌خوبی نشان‌ می‌دهد که تصورات‌ و انتظارات‌ دانش‌آموزان‌ از معلمان تا چه‌ میزان است و در چه مسائلی متمرکز می‌شود.
گروه الف-تدریس، انضباط و شخصیت:
۱-یک معلم خوب بی‌طرف است، تنبیه و تشویق را به‌موقع و باانصاف اجـرا می‌کند و هیچ‌وقت دانش‌آموزی را‌ موردتوجه خاص‌ قرار نمی‌دهد.
۲-معلم خوب در مورد کاری که دانش‌آموز باید انجام دهد توضیحات کافی می‌دهد و به او کمک می‌کند.
۳-معلم خوب صبور و باحوصله است، خوب می‌فهمد، مهربان است و با دانش‌آموز همفکری‌ دارد.
۴-معلم خـوب رفـتاری دوستانه دارد، خوش‌خلق است و طـبعی مـلایم دارد.
۵-معلم خوب جدی است و در کلاس‌ درس انضباط و نظم را حفظ می‌کند.
۶-معلم خوب دانش‌آموز را تشویق می‌کند که در کارهای مدرسه جدی‌ باشد‌ و زیاد کار کند.
گروه ب-رفتار و روش حفظ نظم:
۱-معلم خوب جدی است و نظم کلاس‌ را کاملاً حفظ می‌کند.
۲-معلم خوب منصف است حتی در مورد تنبیه.
۳-معلم خـوب دانـش‌آموز را به سبب‌ خوش‌رفتاری و نظم‌ و انضباط مورد تشویق‌ قرار می‌دهد.
۴-معلم خوب از کسی جانب‌داری نمی‌کند.
۵-معلم خوب به دانش‌آموز فرصت‌ اظهار وجود و اظهارنظر می‌دهد.
۶-معلم خوب به تشویق یا تنبیه به‌موقع‌ توجه دارد.
گروه ج-رفتار و روش‌ تدریس:
۱-معلم خوب دانش‌آموزان را تشویق‌ می‌کند تا‌ بـیشتر‌ بـه‌ تکالیف مـدرسه بپردازند.
۲-معلم خوب درباره تکالیفی که دانش- آموزان باید انجام دهند توضیحات کافی می دهد و به آنان کمک می‌کند.
۳-معلم خوب درباره‌ مـطلبی‌ که‌ درس‌ می‌دهد اطلاعات کافی دارد.
۴-معلم خوب درسش را جالب‌ و دلپذیر می‌کند.
۵-معلم خوب به دانش‌آموز وقـت کـافی‌ می‌دهد تـا درس را خوب یاد بگیرد.
۶-معلم خوب به کارها و تکالیف دانش- آموزان با‌ دقت‌ رسیدگی‌ می‌کند و نمره می‌دهد.
گروه د-خصوصیات فردی معلم:
۱-معلم خوب خنده‌ رو و خوش‌خلق‌ است.
۲-معلم خـوب ‌ ‌خـوشایند و گیرا به نظر می‌آید و خوب لباس می‌پوشد.
۳-معلم خوب مؤدب است و با اطرافیانش‌ خوش‌رفتاری می‌کند.
۴-معلم خوب‌ صبور‌ و شـکیباست، با دانش‌آموز تـفاهم دارد، مـهربان است و هم- فکری دارد.
۵-معلم خوب طبعی ملایم‌ دارد.
۶-معلم خوب در داخل مدرسه و خارج‌ از آن با دانش‌آموزان با مهربانی رفتار می‌کند.
گروه ر: قدرت سـازمان دادن (مدیریت)
۱-معلم خوب‌ باید‌ مطمئن‌ شود که کلاس‌ تمیز ، مرتب و دلخواه است.
۲-معلم خوب کارش را مشخص می‌کند و‌ بـرنامه‌ای‌ را‌ که می‌خواهد در کلاس اجـرا کند قـبل از وقت تعیین و آماده می‌کند.
۳-معلم خوب باید‌ مطمئن‌ شود‌ که‌ دانش‌آموزان قلم و کاغذ و کتاب موردنیاز خود رادارند.
۴-معلم خوب به دانش‌آموزان فرصت‌ می‌دهد‌ تا‌ وسایل خود را آماده کنند و کلاس‌ آماده درس شود.
۵-معلم خوب می‌داند که چیزهایی‌ را که‌ احتیاج‌ دارد از کجا فـراهم کند.
۶-معلم خوب می‌تواند تمام فعالیت‌های‌ کلاس را تنظیم و اجرا کند
۲-۴ - نظریه در مورد صمیمیت کلامی و غیرکلامی
صمیمیت مفهومی گسترده است که در هر فرهنگی وجود دارد (محرابیان،۱۹۷۱).
درواقع، در چین (میرز، زانگ، گان،^[۶۶]۱۹۹۸) در آلمان (بایرن وراچ،^[۶۷]۲۰۰۱) ژاپن (هینکل ۱۹۹۸، نیو لیپ،^[۶۸]۱۹۹۷) کنیا (جانسون، مایلر^[۶۹]،۲۰۰۲)، فنلاند، استرالیا و تا حد کمتری در پورتوریکو (مک کراسلی، فایر، ریچمن، سالین وبراکلوچ^[۷۰] و ۱۹۹۵ و۱۹۹۶) درک فراگیر از صمیمت جویی غیرکلامی با یادگیری عاطفی رابطه دارد.
با پیشرفت و تحولات شگرف علمی جهان در دنیای ارتباطات و فناوری اطلاعات هنوز هیچ جایگزینی برای معلم یافت نشده است، بنابراین هر تغییر و تحولی در کیفیت آموزشی و هر تحولی و هر تلاشی برای تغییر بنیادی نظام، بدون تحول در نظام معلمی امکان پذیر نخواهد بود (شاه‌محمدی، ۱۳۹۱).
فتحی آذر و کریمی (۱۳۸۵) تدریس ازجمله مفاهیم پیچیده و چندوجهی در سیستم آموزشی هر کشور است که می‌تواند از فاکتورهای متعددمتاثر شود. موضوع درسی، معلم و شخصیت او، دانش‌آموز وکنش او در کلاس درس، جو کلی کلاس و غیره از مؤلفه‌هایی هستند که در فرایند تدریس در تعامل دائمی با یکدیگر بوده، چگونگی ترکیب آن‌ها عامل تعیین‌کننده کارآمدی یا ناکارآمدی تدریس است. با توجه به کنش متقابلی که بین معلم و دانش‌آموز در کلاس درس وجود دارد، نحوه رفتار معلم عامل فوق‌العاده مهمی در جهت ‌دهی به رفتار دانش آموزان در کلاس درس خواهد بود.
از میان مؤلفه‌های تأثیرگذار در آموزش پرورش، نقش معلم بسیار مهم وانکار ناپذیر^[۷۱] است، رفتار معلم تأثیر فراوانی بر رفتار و گرایش‌های دانش آموزان دارد (جعفری،۱۳۸۹).
رفتار میان فردی^[۷۲] و خوب بودن او جنبه‌های مهم از محیط کلاس هستند معلمان برای بهینه کردن شرایط محیط می‌بایستی تلاش کنند تا محیط یادگیری قوی ایجاد کنند ممکن است معلمان قادر به ایجاد کلاس مطلوب‌تری باشند، محیطی موافق که از طریق روابط میان فردی مثبت شناسایی‌شده باشد که در آن هر فردی احساس خوبی داشته باشد (وان پتگم و همکاران،^[۷۳]۲۰۰۶)
توانایی‌های معلم که توسعه روابط انسانی صحیح بادانش آموزان را ممکن می‌کند ونیز ظرفیت او را برای ایجاد کلاسی دموکراتیک و موافق، خصوصیت‌های مهمی برای تدریس کارآمد هستند (مویجس ورینلدز^[۷۴]،۲۰۰۵).
طبق اصل صمیمیت محرابیان (۱۹۷۱)، افراد به اشخاص یا اشیائی که آن‌ها را دوست دارند، ارزش بالایی برایشان قائل‌اند و آن‌ها را ترجیح می‌دهند نزدیک شده و به سمت آن‌ها کشیده می‌شوند درحالی‌که از اشخاص و اشیائی که از آن‌ها بیزارند، آن‌ها را منفی ارزیابی می‌کنند یا ترجیح نمی‌دهند، اجتناب کرده و از آن‌ها دور می‌شوند.

• محدودیت های تحقیق.

۲-۵: بررسی یافته های پژوهش با توجه به آزمون همبستگی پیرسون
با توجه به فرضیه های مطرح شده در تحقیق حاضر، به بررسی نتایج آنها می پردازیم:
۱-۲-۵: فرضیه اول: رابطه مثبت و معنی داری بین ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار و اعتماد سازمانی وجود دارد.
در آزمون همبستگی بین متغیر رهبری خدمتگزار و اعتماد سازمانی در حالت کلی و همچنین بین ابعاد هر یک از این دو متغیر، مقدار احتمال محاسبه شده کمتر از سطح معنی داری ۰۵/۰ است. لذا فرض صفر رد شده و رابطه معنی دار می باشد. به عبارت دیگر بین رهبری خدمتگزار و اعتماد سازمانی و ابعاد آنها رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد.
۲-۲-۵: فرضیه دوم: رابطه مثبت و معنی داری بین ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار و توانمندسازی وجود دارد.
در آزمون همبستگی بین متغیر رهبری خدمتگزار و توانمندسازی در حالت کلی، مقدار احتمال بدست آمده کمتر از سطح معنی داری ۰۵/۰ است. لذا فرض صفر رد شده و رابطه معنی دار می باشد. به عبارت دیگر بین رهبری خدمتگزار و توانمندسازی رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد. اما در آزمون های همبستگی بین ابعاد این دو متغیر، با توجه به مقدار احتمال متناظر با هر بعد، نتیجه می شود تمامی ابعاد توانمندسازی به غیر از بعد شایستگی، با تمامی ابعاد رهبری خدمتگزار رابطه مثبت و معنی داری دارند.
۳-۲-۵: فرضیه سوم: تفاوت معنی داری بین ادراک مدیران و ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار وجود دارد.
در تمامی آزمون ها، قدرمطلق مقدار t محاسباتی بیش از مقدار t بحرانی برابر ۹۶/۱ با درجه آزادی ۲۵۱ و سطح معنی داری ۰۵/۰ است. همچنین مقدار احتمال بدست آمده بیشتر از سطح معنی داری ۰۵/۰ می باشد (۰۵/۰<P). لذا فرض صفر تأیید شده و بین میانگین نمرات رهبری خدمتگزار در مدیران و کارشناسان تفاوت معنی داری وجود ندارد.
۳-۵: بحث درباره نتایج
۱-۳-۵: همان طور که انتظار می رفت، بین ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار و توانمندسازی رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد، زیرا مدیران شرکت گاز استان مازندران به عنوان رهبران خدمتگزار سطح بالایی از مشارکت و سهیم شدن همه اعضای سازمان در تلاش برای کیفیت و بهره وری سازمان را تشویق می کنند.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

گرین لیف بر این باور است که رهبری خدمتگزار بر فلسفه خدمت رسانی استوار شده است و رهبران خدمتگزار، توانمندسازی، اعتماد متقابل، روحیه همکاری، استفاده اخلاقی از قدرت و ارزش خدمت رسانی به پیروان را به هر چیز دیگری در سازمان ترجیح می دهند.
رهبری خدمتگزار ذهنیتی مثبت به پرورش و بهبود کارکنانش دارد. رهبر خدمتگزار معتقد است که پیروانش از دارایی های با ارزش سازمان محسوب می شوند. او پیروان خود را در تمامی جنبه ها پرورش می دهد و همواره بهترین ها را برای آنها فراهم می آورد و آموزش های لازم را برای مشاغل فعلی و همچنین آموزش های کاربردی مورد نیاز را برای احراز پست های بالاتر مهیا می کند(Stone, 2004: 35-43).
۲-۳-۵: همان طور که انتظار می رفت، بین ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار و اعتماد سازمانی رابطه مثبت و معنی داری وجود داشت. میزتال^[۱۹۰] (۱۹۹۶) معتقد است که توجه بیش از حد به موضوع اعتماد را می توان به این موضوع نسبت داد که شالوده های موجود برای همکاری های اجتماعی، ثبات، قوام و اجماع تحلیل رفته است نیازی اساسی برای جایگزین کردن شقوق جدید در راه است. سلیگمن^[۱۹۱] بحث می کند که توجه فزاینده ای که در چند سال اخیر به موضوع اعتماد شده است، پاسخی به این حقیقت است که در وضعیت موجود ما به اعتماد بیشتری نیاز داریم، زیرا اعتماد موجود در سیستم ها کافی نمی باشد(حضرتی، ۸۱: ۱۳۸۷).
بنابراین، توجه به رابطه میان رهبری خدمتگزار و اعتماد بسیار ارزشمند و حائز اهمیت خواهد بود، از این رو اعتماد را می توان جزئی از فرهنگ سازمان به شمار آورد. نظر به این که اعتماد جزئی از فرهنگ سازمانی به شمار می رود، مارتینر و درفام(۱۹۹۸) شش جنبه کلیدی از نقش رهبران را در سازمان هایشان نشان داده اند که یکی از این شش نقش، ایجاد روابطی مبتنی بر اعتماد و اطمینان می باشد(همان).
۳-۳-۵: بین ادراک کارکنان و مدیران از رهبری خدمتگزار تفاوت معنی داری مشاهده نشده است و این بدان معناست که رهبری خدمتگزار می تواند کمک بزرگی برای مدیران شرکت گاز استان مازندران باشد و همچنین مدیران تمایل به خدمتگزاری و خدمت رسانی به پیروان خود دارند.
طبق نظر نایر(۱۹۹۴) تا زمانی که قدرت بر تفکر رهبری حاکم باشد ما نمی توانیم به سمت استانداردهای بالای رهبری حرکت کنیم. ما بایستی خدمتگزاری را محور قرار بدهیم هر چند که قدرت همیشه با رهبری همراه بوده است ولی تنها استفاده مشروع از آن خدمتگزاری می باشد(Matteson and Irving, 2006).
۴-۵: محدودیت های تحقیق
بی تردید هیچ پژوهشی بدون محدودیت نمی باشد. معمولاً هر محققی برای شروع کار و ادامه فعالیت پژوهشی خود با موانع و محدودیت هایی مواجه خواهد شد. از جمله محدودیت ها و مسائلی که در پژوهش حاضر موجود است عبارتند از:
۱-۴-۵- محدودیت زمانی محقق برای انجام تحقیق با توجه به زمان بر بودن موضوع تحقیق
۲-۴-۵- عدم همکاری برخی از مدیران و کارکنان در تکمیل و ارجاع پرسشنامه
۳-۴-۵- وضعیت سنجی انجام شده در این تحقیق به وسیله پرسشنامه به عنوان ابزار تحقیق انجام شده است و اگر چه در تنظیم و طراحی پرسشنامه از نظریه پشتیبان بهره گرفته و تعدیلاتی هم در آن برای تطبیق با شرایط بومی انجام شده است اما مانند همه پرسشنامه ها، دارای محدودیت های ذاتی است که پاسخ دهندگان ممکن است دقت لازم را در تکمیل آن ننمایند. لذا نتایج این تحقیق به پاسخ های پرسش نامه محدود شده است.
۵-۵: پیشنهادهای تحقیق
با توجه به تأیید فرضیه های تحقیق و وجود رابطه بین سه متغیر مذکور در تحقیق(رهبری خدمتگزار، اعتماد سازمانی و توانمندسازی)، شرکت گاز استان مازندران باید در پی راه هایی جهت افزایش و بهبود سطح متغیرهای مورد نظر باشد.
۱-۵-۵: پیشنهادهایی برای سازمان
۱-۱-۵-۵: تهیه و تدوین برنامه های آموزشی به منظور توسعه و پرورش مهارت های رهبری خدمتگزار و ارائه امتیازات ویژه به مدیرانی که بتوانند این دوره ها را با موفقیت پشت سر بگذارند، حائز اهمیت بوده و می تواند در اثربخشی مدیران بسیار کارآمد باشد.
۲-۱-۵-۵: قدردانی از تلاش ها و زحمات دیگران، از ویژگی های مهم رهبری خدمتگزار است. لذا مدیران و رهبران به وسیله اجر نهادن و تشویق کارکنان، روابط خوب کاری را در سازمان توسعه داده و به بهبود اعتماد و در نهایت عملکرد کارکنان در سازمان کمک نماید.
۳-۱-۵-۵: افزایش رویکردهای درگیر کردن کارکنان در سطوح بالای سازمان تا افراد از نزدیک با مشکلات، ضعف ها و قوت های سازمان آشنا شده و جو سازمانی مبتنی بر اعتماد ایجاد شود و از این طریق عملکرد کارکنان ارتقاء یابد.
۴-۱-۵-۵: برای بکارگیری گسترده تر رهبری مشارکتی در شرکت باید سطح آمادگی فردی مدیران و کارکنان جهت اجرای این نظام افزایش یابد که این آمادگی ها شامل بلوغ کاری افراد، تمایل به مشارکت، مسئولیت پذیری، دیدگاه مثبت نسبت به زیردستان و رابطه مناسب با آنها می باشد.
۲-۵-۵: پیشنهادهای پژوهشی
۱-۲-۵-۵: مقایسه تطبیقی ادراک مدیران و کارکنان از رهبری خدمتگزار در شرکت های تابعه صنعت نفت(شرکت ملی گاز، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی، شرکت ملی پتروشیمی، شرکت ملی نفت).
۲-۲-۵-۵: بررسی رابطه میان ادراک کارکنان از رهبری خدمتگزار و سایر سبک های رهبری مانند رهبری تحول آفرین و رهبری تبادلی.
۳-۲-۵-۵: طراحی مدل شایستگی رهبری مدیران در شرکت گاز استان مازندران.
۴-۲-۵-۵: ارائه مدل بومی توانمندسازی کارکنان در شرکت گاز استان مازندران.
ضمائم
صاحب­نظر گرامی
با عرض سلام،
پرسشنامه حاضر، با هدف “بررسی تأثیر رهبری خدمتگزار بر توانمندسازی و اعتماد سازمانی در شرکت گاز استان مازندران” تدوین گردیده است. زمان، دقت و حساسیتی که جنابعالی صرف پاسخگویی به سؤالات آن می نمایید، کمک شایانی به محقق در راستای تحقق این پژوهش خواهد کرد. این پرسشنامه از دو بخش شامل سئوالات عمومی(جمعیت شناختی) و سئوالات تخصصی تشکیل شده است.
لطفاً گویه های سئوالات عمومی(جمعیت شناختی) را با علامت مشخص نمایید و سئوالات تخصصی را به دقت مطالعه فرموده و تنها عددی را که با شرکت شما همخوانی بیشتری دارد، انتخاب نمایید. لازم به ذکر است اطلاعات پرسشنامه محرمانه بوده و از آن صرفاً استفاده علمی خواهد شد. قبلاً از همکاری شما کمال تشکر و امتنان را دارم.
فرهاد رکنی لموکی دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت دولتی دانشگاه علامه طباطبایی- پردیس نیمه حضوری تحصیلات تکمیلی
* توضیح مختصری از متغیرهای تحقیق
توجه به دیگران در رهبری خدمتگزار و مقدم دانستن منافع پیروان بر منافع شخصی رهبر، نقشی اساسی در ایجاد جو اعتماد در سازمان دارد. رهبری خدمتگزار، پیروان خود را توانمند می نماید تا بتوانند مسیر آینده خود را بیابند و آنها نیز در عوض، به دیگران کمک می کنند که بهترین مسیرها را پیدا کنند. توانمندسازی، اعتماد، خدمت رسانی، صداقت، راستگویی و قدردانی از دیگران که از جمله متغیرهای مورد تأکید رهبری خدمتگزار به شمار می آید، به تقویت فرهنگ سازمانی کمک می نمایند(۱۹۷۷ , (Greenleaf. برخی از صاحبنظران(Patterson,2003)، سازه های اصلی رهبری خدمتگزار را عشق الهی، تواضع و فروتنی، نوع دوستی، قابلیت اعتماد، چشم انداز، خدمت رسانی و توانمندسازی در نظر می گیرند. دنهارت معتقد است، خدمت به مردم و جامعه، اساس انگیزش مدیران دولتی را تشکیل می دهد و از این رو می توان خدمات عمومی نوین دنهارت را نزدیک ترین بحث به رهبری خدمتگزار به حساب آورد. گرین لیف معتقد است که رهبری خدمتگزار بر فلسفه خدمت رسانی استوار گردیده است و رهبران خدمتگزار، توانمندسازی، اعتماد متقابل، روحیه همکاری، اعمال قدرت بر مبناء اخلاق و ارزش خدمت رسانی به پیروان را به هر چیز دیگری در سازمان ترجیح می دهند. بنابراین، رهبری خدمتگزاررا می توان به عنوان الگویی ویژه برای مدیران سازمان های دولتی در نظر گرفت.
۱- سئوالات عمومی(جمعیت شناختی)
* سن: زیر۳۰ سال بین۳۰ تا۴۰ سال بین۴۰ تا۵۰ سال بالاتر از۵۰ سال
* جنس: مرد زن
* میزان تحصیلات: دیپلم فوق دیپلم لیسانس فوق لیسانس و بالاتر

نوع سیستم­های تولیدی که تحت عنوان سلول­های تولیدی انعطاف­پذیر^[۷] از آن نامبرده می­ شود تا حدودی از اصول اولیه تکنولوژی گروهی (که طراحی سلول­ها براساس آن است) فاصله می­گیرند زیرا اصل متمایز بودن گروه­ ها (سلول­ها) در این نوع سیستم­ها کم­رنگ می باشد. بدین معنی که به علت اتوماسیون، سلول­ها قادر به تولید انواع مختلفی از قطعات (خانواده قطعات) می­باشند.
شرکت­ها و موسساتی که به فروش کالاها یا خدمات اشتغال دارند، اغلب با مسئله­ فروش ظرفیت محدودی از یک کالای خاص در یک افق زمانی محدود روبرو هستند. چنانچه در بازار مشتریان متنوعی وجود داشته باشند که حاضر به پرداخت قیمت­های مختلف در قبال محصول دریافتی باشند، اغلب این امکان وجود دارد که با تنوع بخشیدن به محصول ، اقسام گوناگونی از مشتریان را هدف فروش قرار دهد. بدین ترتیب محصول را با قیمت­های متفاوتی به فروش رساند و به ازای یک محصول در یک زمان خاص یا ارائه­ خدمات با کیفیتی بالاتر ، وجه بیشتری را از مشتری دریافت کرد. بدین منظور باید نخست درباره نحوه­ قیمت­ گذاری و نیز تعداد محصولات تخصیص یافته به هریک از انواع مشتریان تصمیم گیری کرد. چگونگی انجام این تصمیم گیری­ها، موضوع بحث “مدیریت درآمد” است.
مدیریت درآمد را می­توان بدین صورت تعریف کرد: هنر بیشینه سازی سود حاصله از ظرفیت محدودی از محصولات، در یک افق زمانی محدود، از طریق فروش هر محصول به مشتری مناسب در زمان مناسب و به قیمت مناسب. این مقوله، فعالیت­های نظیر متمایزسازی قیمت ورد کردن برخی از مشتریان در انتظار مراجعه­ی مشتریان سودده تر را شامل می گردد.
در طول دهه گذشته در بسیاری از صنایع، مدیریت درآمد تبدیل به ابزاری حیاتی در بهبود و افزایش سطح سوددهی شرکت­ها شده است. یک شرکت ممکن است سود بسیاری را از دست بدهد فقط به این دلیل که قیمت­های تعیین شده از سوی او برای محصولاتش هم­راستا و هماهنگ با تقاضا نباشد. حجم بسیار زیادی از تحقیقات انجام شده بر یافتن استراتژی بهینه در قیمت­ گذاری پویا و تخصیص موجودی با هدف حداکثر کردن سود، تمرکز داشته است. شرکت­های هواپیمایی جزء اولین شرکت­هایی بودند که این گونه استراتژی­ های پویا را در عمل پیاده کردند.در این پژوهش یک مسئله توام تولید سلولی – قیمت گذاری توسعه داده شده است. که با تعیین قیمت برای هر کالا در هر رده به منظور حداکثر کردن درآمد با تعیین میزان تولید هر کالا در هر دوره تاثیر آن را بر شکل سلول و نحوه تخصیص قطعات به سلول­ها بررسی می­ شود.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۲-۱ : ساختار پایان نامه

ساختار این پایان نامه به شرح زیر می­باشد:
در فصل دوم مروری بر تحقیقات انجام شده در زمینه تولید سلولی پویا و مسائل قیمت گذاری صورت گرفته و مسائلی که توسط محققین مختلف در این زمینه مطرح گردیده است مورد بررسی قرار خواهند گرفت.در فصل سوم سیستم­های تولید سلولی پویا و مسئله قیمت­ گذاری تعریف و به طور مفصل تشریح خواهند شد. در ادامۀ این فصل به معرفی الگوریتم­های فرا ابتکاری ژنتیک و شبیه­سازی تبرید^[۸] که روش­های فرا ابتکاری^[۹] برای حل مسائل NP-Completeمورد استفاده قرار خواهند گرفت، پرداخته خواهد شد. در قسمت اول فصل چهارم، مساله در غالب یک مدل ریاضی مدل­سازی شده و سپس ضمن ارائه مثال و حل آن به بررسی صحت مدل­ ارائه شده پرداخته­ایم. در قسمت دوم، یک تحلیل حساسیت جامع از پارامترهای مختلف مدل ارائه و تشریح گردیده است. در قسمت سوم الگوریتمی بر مبنای روش های ژنتیک و شبیه سازی تبرید جهت حل مساله ارائه می­ شود. برای مقایسه نتایج بدست آمده با حل بهینه، ابتدا برخی مسائل با ابعاد پایین توسط نرم­افزارLingo9 حل و سپس جواب­های بدست آمده و زمان پردازش لازم برای آنها با نتایج حاصل از روش های ژنتیک و شبیه­سازی تبرید مقایسه می­شوند و در نهایت در فصل پنجم به نتیجه ­گیری و ارائه پیشنهادات برای انجام تحقیقات آتی مبادرت ورزیده می­ شود.

فصل دوم

ادبیات موضوع

۱-۲: مقدمه (مرور ادبیات):

در این بخش یک مرور کامل ادبیات از کارهایی که در مسائل قیمت گذاری و طراحی سیستم­های تولید سلولی^[۱۰](CMS) درحالت پویا را در دو زیر بخش به طریق زیر، ارائه می­کنیم. به علت تعداد زیاد کارهای مربوط که در عناوین گفته شده پیاده­سازی شده است، ما فقط بر روی مطالعات انجام شده اخیر تمرکز کرده­ایم.

۲-۲: مساله قیمت گذاری:

از زمانی که لتل­وود برای نخستین بار در سال ۱۹۷۲ راه حلی را برای مسئله مدیریت درآمد صنایع هواپیمایی ارائه نمود تاکنون مدل­ها وروش های حل گوناگونی که از تکنیک های گوناگون محاسباتی و ریاضیاتی بهره می­جستنددر خطوط هواپیمایی و همچنین سایر صنایع نظیر هتل­داری، اتومبیل­های کرایه­ای، حمل و نقل ریلی و­.­ .­. معرفی شده اند.

۱-۲-۲: مرور ادبیات قیمت گذاری پویا:

در این فصل، ادبیات ارائه شده در زمینه قیمت­ گذاری پویا در مبحث مدیریت درآمد بررسی می شود. همانگونه که اشاره خواهد شد، مبحث قیمت­ گذاری پویا تنها یکی از مقوله­ های مورد بررسی در مدیریت درآمد است و در مورد ادبیات صورت گرفته بیشتر به این وجه از مفهوم مدیریت درآمد پرداخته شده است.
مبحث مدیریت­درآمد^[۱۱]، نخستین بار در چهار دهه پیش و در زمان رخداد بی­نظمی­های وسیع در وضعیت شرکت­های هوایی مطرح شد. می­توان مدیریت­درآمدرا بصورت “هنر فروش ظرفیتی محدود از کالا در زمان مناسب با قیمت مناسب”تعریف نمود.
ابتدا تاریخچه مختصری از نحوه پیدایش و تکامل مدیریت درآمد ارائه می­گردد و در ادامه، قیمت گذاری پویا در مدیریت درآمد بررسی می­ شود . توضیحات بیشتر در مورد منشا مدیریت درآمد و تاریخچه آن را می­توان در بلوبابا ^[۱۲]]۵۹[، اسمیت^[۱۳]، لایم­کولر^[۱۴] و درو^[۱۵] ]۷[، کراس ^[۱۶] ]۶۱[، دانلیوی^[۱۷] ]۴۰[، و وینود ^[۱۸]]۸[ یافت.
پیش از ۱۹۷۲، تقریبا تمامی تحقیقات مربوط به روش­های کمی و عددی ، در زمینه کنترل رزرواسیون بلیت، به موضوع رزرو مضاعف کنترل­شدهمنحصر شده بود. محاسباتی که برای رزرو مضاعف انجام می­­گرفت، عمدتا به پیش ­بینی توزیع احتمال تعداد مسافرانی که در لحظه پرواز، برای سوار شدن به هواپیما حاضر بودند، وابسته بود. از اینرو، تحقیقات مفیدی در زمینه ­های پیش­`بینی غیر تجمیعی، لغو رزرو توسط مسافران، مسافران غائب، و مسافران بدون جا انجام گرفت. موفقیت نسبی در پیاده­سازی نتایج تحقیقات انجام شده در زمینه ­های پیش ­بینی و رزرو مضاعف کنترل شده، باعث کسب اعتبار بیشتر برای روش­های علمی کنترل رزرواسیون بلیت شد.
در سال­های اولیه دهه ۱۹۷۰، برخی از خطوط هوایی دست به ابتکار جدیدی زدند. آن­ها قسمت محدودی از ظرفیت بعضی از محصولات کرایه ای^[۱۹]خود را با تخفیف به مسافران ارائه نمودند. به گونه ای که مسافرانی که کرایه­های متفاوتی پرداخته بودند، هم زمان در یک قسمت از هواپیما ، از خدمات مشابهی بهره­مند می­شدند. به عنوان نمونه، BOAC ( برییتیش ایرویز^[۲۰] فعلی) سرویس رزرو زودهنگام ^[۲۱] را ایجاد نمود که در آن، اگر مسافران حداقل ۲۱ روز قبل از پرواز ، بلیت خود را رزرو می­کردند، کرایه کمتری از آن­ها دریافت می­شد.
این ابتکار باعث شد که این خط هوایی بتواند از بعضی صندلی­هایی که پیش از این در پروازها خالی می­ماندند، به کسب درآمد بپردازد. اما این کار، آن­ها را با مسئله جدیدی روبرو کرد و آن مساله این بود که چه تعداد صندلی باید برای رزرو­های دیر هنگام، که از آن­ها کرایه کامل و بدون تخفیف دریافت می­شد، حفظ^[۲۲]شود. اگر تعداد کمی صندلی کنار گذاشته می­شد، هواپیما مجبور بود با صندلی­های خالی پرواز کند، که این نیز به معنای از دست رفتن درآمد بود. برای حل این معضل نمی­شد برای تمامی پروازها از یک قاعده ساده، مثل حفظ درصد ثابتی از ظرفیت، برای رزروها دیرهنگام استفاده نمود. چرا که مسافران (در مورد نحوه رزرو بلیت) به عوامل زیادی از جمله کرایه ، برنامه سفر^[۲۳]، فصل، روزی از هفته که پرواز درآن انجام می­ شود، ساعت پرواز و بسیار عوامل دیگر بستگی دارد.
بدیهی است که انجام کنترل موثر و کارا بر صندلی­هایی که با تخفیف ارائه می­شوند، مستلزم ثبت و بررسی دقیق سوابق رزرو بلیت، گسترش قابلیت ­های سیستم­های اطلاعاتی و انجام تحقیق وتوسعه(R&D) دقیق بر روی قواعد کنترل موجودی صندلی­ها است. لیتل­وود^[۲۴]]۴۶[ که یکی از محققین برجسته BOAC بود، نشان داد که تقاضای رزرو بلیت با قیمت تخفیف یافته، تازمانی باید مورد پذیرش واقع شود که درآمد آن از درآمد مورد انتظار^[۲۵] هر بلیتی­که در آینده با قیمت کامل رزو شود، بیشتر باشد. این قانون ساده کنترل موجودی صندلی­ها ، که قانون لیتل­وود هم نامیده می­ شود، سرآغاز تحقیقاتی شد که به نام مدیریت بازده و بعد­ها به نام مدیریت درآمد شناخته شدند. در آمریکای شمالی ، آغاز توسعه و تحقیقات عمده در زمینه مدیریت درآمد، از زمانی بود که امریکن ایرلاینز^[۲۶] ، سرویس های کرایه های فوق ارزان^[۲۷] خود را از آوریل ۱۹۷۷ راه اندازی کرد، یعنی کمی قبل از آزاد سازی خطوط هوایی داخلی و بین الملل آمریکا.
در طول بیست سال گذشته، سیستم­های مدیریت درآمد از شکل ساده کنترل تک­مسیر^[۲۸] خارج شدند و با تکامل تدریجی، به شکل کنترل بخش­های^[۲۹] (پرواز)، و نهایتا به صورت کنترل مبدا- مقصد^[۳۰] درآمدند. هر یک از این پیشرفت­ها نیازمند سرمایه ­گذاری در سیستم­های اطلاعاتی پیچیده­تر بود، اما سود حال از این سرمایه گذاری­ها بسیار عظیم و خیره کننده بود( به عنوان نونه رجوع کنید به اسمیت، لایم­کولر و درو]۷[و کراس]۶۱[.) در ۱۹۹۹، اکثر خطوط هوایی بزرگ دنیا و تعداد زیادی از خطوط هوایی کوچک، توانایی مدیریت درآمد را (البته در سطوح متفاوت) کسب کردند.سایر خطوط هوایی کوچک و همچنین خطوط هوایی بین ­المللی، در بازارهایی که به تازگی آزاد( خصوصی) شده اند، نیز پیاده سازی مدیریت درآمد را آغاز نموده اند.
گزارش­هایی حاکی از موفقیت مدیریت درآمد در خطوط هوایی بسیار فراوان است و این امر، راه را برای استفاده از مدیریت درآمد در سایر بخش­های حمل و نقل( زمینی، ریلی، دریایی و . . .) و همچنین بسیاری از بخش­های خدماتی، باز کرده است.
علاوه بر بررسی چگونگی قیمت­ گذاری و رزرو بلیت در صنایعی همچون خطوط هوایی، مبحث عمده دیگری که در مدیریت درآمد مورد بررسی قرار می­گیرد، قیمت­ گذاری پویای^[۳۱] کالاهای قابل عرضه در افق زمانی معین است. در سال­های اخیر شاهد پیشرفت زیادی در راستای پذیرش استراتژی­ های قیمت­ گذاری پویا و توسعه این روش­ها از خرده فروشی­ها به سایر صنایع بوده­ایم کوی^[۳۲] ]۵۷[. در این راستا می­توان سه عامل عمده زیر را به عنوان دلیل این پدیده برشمرد:
افزایش دسترسی به داده ­های مربوط به میزان تقاضا
تسهیل تغییر قیمت­ها با بهره گرفتن از تکنولوژی­های نوین
فراهم آمدن ابزارهای لازم جهت آنالیز داده ­های مربوط به میزان تقاضا و قیمت­ گذاری­های پویا.
تعیین قیمت مناسبی که برای ارائه یک کالا باید از مشتری مطالبه شود، کاری پیچیده است که شرکت­ها برای انجام آن، نه­تنها باید از هزینه­ های عملیاتی و نیز در دسترس بودن ذخایر مناسب آگاهی داشته باشند، بلکه بایستی از میزان ارزش کالای مربوطه برای مشتری و چگونگی تغییر تقاضای کالا در آینده نیز با اطلاع باشند. بنابراین جهت مطالبه قیمتی صحیح از مشتریان، شرکت­ها باید اطلاعات کافی در موردمشتریان خود داشته باشند از سوی دیگر بتوانند قیمت­های خود ر ا با کمترین هزینه ممکن تغییر دهند.
تا چندی پیش، شرکت­ها هیچ­یک از دو عامل لازم یاد شده را برای قیمت­ گذاری محصولات خود در دست نداشتند. شرکت­ها دارای توانایی اندکی برای پیگیری اطلاعات مربوط به مشتریان و سلایق آن­ها بودند و از سوی دیگر، هزینه­ های تغییر قیمت­ها نیز بسیار چشمگیر بود. امروزه چه در اینترنت و چه در فروشگاه­های زنجیره­ای، تکنولوژی­های نوین به فروشندگان اجازه می­دهد که انواع اطلاعات را در مورد مشتریان خود بدست آورند. با توجه به سادگی تغیر قیمت­ها، به­ ویژه در فروشگاه­های اینترنتی، استراتژی­ های قیمت­ گذاری پویا و به­ ویژه سیاست قیمت­ گذاری کاهشی برای بسیاری از شرکت­ها شناخته ­شده­است و این شرکت­ها همچون فیرمارکت^[۳۳]، کامپ یواس­ای^[۳۴]، لندزاند^[۳۵]،و جی­سی­پنی^[۳۶] از این سیاست­ها در سیستم فروش خود استفاده می­ کنند. با وجود اینکه تغییر قیمت­ها در فروشگاه­های زنجیره­ای همچنان پرهزینه است اما با به اجرا درآمدن تکنولوژی­های جدیدی همانند سیستم­های قیمت­ گذاری پوسته­ای الکترونیکی^[۳۷] ، این هزینه­ها به شدت کاهش خواهند یافت. این پیشرفت­های تکنولوژیکی زمینه را برای فراهم­کنندگان سرویس­های قیمت­ گذاری پویا، که ابزارهای پشتیبانی تصمیم ­گیری را برای قیمت­ گذاری پویا^[۳۸] ارائه میکنند(DPOSP) ، مهیا نموده است.
با وجود توانایی محدودی که امروزه برای تغییر قیمت­ها وجود دارد با این حال، اولین استفاده کنندگان از نرم افزارهای قیمت­ گذاری پویا ، اخبار زیادی را در مورد بهبود عملکرد مالی خود گزارش داده­اند. مرکز تحقیقاتی ای­ام­آر پیش بینی کرده است که بازار فروش نرم­افزارهای مربوط به قیمت­ گذاری­های پویا در سال ۲۰۰۵ به ۵۰۰ میلیون دلار برسد(.جیرارد^[۳۹]]۳۳[.)
هرچند که سیاست­های فروش و روش­هایی که برای عرضه کالا به کار می­روند، بسیار متفاوت هستند، اما این سیاست­ها را می­توان به دو دسته کلی، مکانیزم قیمت­های از پیش تعیین شده^[۴۰] و مکانیزم کشف قیمت­ها^[۴۱] ، تقسیم نمود. در مکانیزم قیمت­های از پیش تعیین شده، یک قیمت خاص از سوی فروشنده تعیین و به مشتری ارائه می­ شود که وی می ­تواند اقدام به خریدکالای مربوطه کند و یا اینکه از خرید کالا صرف نظر نماید. در مکانیزم کشف قیمت، همانند مکانیزمی که در حراج و یا مزایده^[۴۲] دیده می­ شود، قیمت بر اساس تقاضاهای رسیده تعیین می­ شود. برای بررسی ادبیات مربوط به مکانیزم کشف قیمت می­توان به کلمپرر^[۴۳] ]۵۸[ ویا مک­آفی^[۴۴] ومک­میلان^[۴۵] ]۶۲[ مراجعه نمود.
در گذشته شرکت­ها برای مدت­های طولانی قیمت­های مربوط به کالا و یا خدمات خود را ثابت نگاه می­داشتند.دلیل عمده این امر، نداشتن اطلاعات دقیق از تقاضا، هزینه­ های نسبتا زیاد تغییر در قیمت­ها و نیز سرمایه گذاری نسبتا زیاد مورد نیاز برای برطرف کردن نیازمندی­های سخت افزاری و نرم افزاری لازم برای به کاربردن استراتژی­ های قیمت­ گذاری پویا بود. در قیمت­ گذاری پویا، فروشنده قیمت­ها را در طول زمان بر اساس عواملی همچون، زمان باقیمانده تا انتهای بازه فروش، اطلاعات مربوط به تقاضا و نیز در دسترس بودن موجودی کافی تغییر می­دهد. با توجه به هدف تعادل عرضه و تقاضا، اولین کاربرد علمی روش­های قیمت­ گذاری پویا در صنایعی است که تغییر ظرفیت در کوتاه مدت در آنها امری دشوار است. مثال­های عملی چنین صنایعی، خطوط هوایی، خطوط کشتیرانی، هتلداری و اتفاقات ورزشی می­باشند، که در بیشتر این صنایع، تغییر قیمت­های ارائه کالا و خدمات می ­تواند با هزینه کمی صورت پذیرد. در مقابل، در صنایعی همچون فروشگاه­های زنجیره­ای که در آنها میزان موجودی در کوتاه مدت بسیار انعطاف پذیر می­باشد، بیشتر توجه­ها بر روی بهبود مدیریت میزان موجودی می­باشد.پیشرفت­های حاصل شده در زمینه تکنولوژی اطلاعات وتجارت الکترونیکی^[۴۶]، نقش بسیار مهمی را در پیشرفت­های حاصل در مدیریت موجودی در این صنایع ایفا نموده است. با وجود پیشرفت­های قابل توجه در کاهش هزینه­ های مربوط به زنجیره تامین^[۴۷] از طریق مدیریت موجودی، هنوز هم درصد زیادی از فروشگاه­های زنجیره­ای هر ساله مبالغ زیادی را به دلیل مازاد موجودی و یا فروش­های از دست رفته، از دست می­ دهند. با توجه به این مسئله، اکنون تعداد زیادی از این فروشگاه­ها توجه بیشتری نسبت به بعد تقاضا در رابطه بین عرضه و تقاضا از خود نشان می­ دهند و سعی دارند سیاست­های قیمت­ گذاری خود را مورد بازنگری قرار دهند.

۲-۲-۲: طبقه بندی ادبیات قیمت گذاری پویا

برای بررسی کامل مدل­های ارائه شده در زمینه قیمت­ گذاری پویا، می­توان به دو مقاله مرور ادبیات از المغربی^[۴۸]]۸۰[ و بیتران^[۴۹]]۳۵[ مراجعه نمود. در قیمت­ گذاری پویا ، به راحتی می­توان مشاهده نمود که مسئله قیمت­ گذاری­ای که یک فروشنده کالاهای دارای عمر زیاد^[۵۰] همانند یک دستگاه یخچال، با آن روبرو می­باشد با مسئله قیمت­ گذاری فروشنده­ای­که سعی دارد لباس­های تابستانی خود را در انتهای تابستان به فروش برساند، متفاوت است. هر چند که هر دو فروشنده، باید در مورد چگونگی قیمت­ گذاری کالا خود در باقیمانده افق زمانی فروش تصمیم ­گیری نمایند، اما عواملی که تصمیم ­گیری آن­ها را تحت تاثیر قرار می­ دهند کاملا متفاوت هستند. می­توان سه عامل تعیین کننده ­ای را که نوع مسئله قیمت­ گذاری پویایی که یک فروشنده با آن روبرو است را تعیین می­نمایند، به صورت زیر بیان نمود:

۱-۲-۲-۲: امکان تدارک مجدد^[۵۱] یا عدم امکان تدارک مجدد موجودی(R/NR)

امکان تجدید موجودی در طول بازه فروش، در واقع تعیین می­نماید که آیا فروشنده قبل از شروع بازه فروش ، بایستی در مورد میزان موجودی خود تصمیم بگیرد یا اینکه در طول بازه فروش نیز می ­تواند اقدام به تجدید موجودی خود نماید. برای کالاهایی که دارای بازه فروش کوتاهی می­باشند، همانند کالاهایی که بر اساس مد^[۵۲] ارائه می­شوند و یا کالاهایی که تنها در یک بازه کوتاه خاص در طول سال ارائه می­شوند و از سوی دیگر، دارای مدت زمان تدارک زیادی نیز هستد، امکان تجدید موجودی وجود ندارد. در چنین مواردی،فروشنده باید در مورد قیمت ارائه کالاهای خود با توجه به میزان موجودی معینی که در دست دارد، تصمیم گیری نماید.

۲-۲-۲-۲: تقاضای مستقل یا وابسته در طول زمان(D/I)

میزان تقاضا در طول چند دوره، در صورتی می ­تواند وابسته باشد که کالای ارائه شده، با دوام باشد، یا اینکه اطلاعات مشتری در مورد کالای مربوطه، نقشی ­را در رابطه با خرید کالا ایفا نماید. در مورد این کالاها، اطلاعات مشتریان نسبت به کالا می ­تواند بر تصمیم گیری آنها برای خرید و نیز هزینه­ای که آنها برای خرید کالای مربوطه حاضر به پرداخت هستند، تاثیر بگذارد. به طور کلی، در ابتدای فروش کالایی جدید، خریداران دارای اطلاعات کمی در مورد کالای مربوطه می­باشند و فروشنده می ­تواند با انجام تبلیغات، بر مشتریان خود اثرگذار باشد. در مقابل برای کالاهایی که با دوام محسوب نمی­شوند، تقاضا در هر دوره فروش را می­توان مستقل از تقاضا در سایر دوره­ های فروش دانست و فروش فعلی نمی­تواند تاثیری بر فروش­های بعدی داشته باشد. این خصوصیت در مورد بسیاری از کالاها مانند شیر و یا نان صادق است که در مورد آنها، مشتری خریدهای متوالی­ای را در طول زمان انجام می­دهد. در مورد محصولات مربوط به مد و یا محصولات فصلی، بازه فروش به قدری کوچک است که می­توان از تاثیر اطلاعات حاصل شده برای خریداران کالا، بر روی سایر مشتریان صرف نظر نمود.
۳-۲-۲-۲: مشتریان نزدیک بین ^[۵۳]یا استراتژیک^[۵۴](M/S)
رفتار مشتریان در خرید کالا، سیاست فرشنده را در زمینه قیمت­ گذاری کالاهای خود در طول بازه فروش تحت تاثیر قرار می­دهد. یک مشتری نزدیک­بین، در صورتیکه قیمت ارائه شده در مورد کالای مورد نظر وی، کمتر از حدی باشد که کالا برای وی ارزش دارد، اقدام به خرید کالا می­نماید، بدون اینکه قیمت کالا در آینده را مدنظر قرار دهد. در مقابل، یک مشتری استراتژیک، هنگامی­که اقدام به خرید می­ کند، رفتار قیمت­ها را در آینده مورد توجه قرار می­دهد و با توجه به این رفتار، اقدام به خرید کالا می­نماید. قیمت­ گذاری کالاهایی که در فروش آنها، فروشنده با مشتریان استراتژیک رو به روست دارای پیچیدگی بیشتری می­باشد،چرا که فروشنده باید تاثیر قیمت­های آینده و قیمت­های کنونی را با همدیگر، برای قیمت­ گذاری کالای خود، مورد توجه قرار دهد.
علاوه بر سه عاملی که مطرح گردید، عوامل زیاد دیگری می­توانند بر روی سیاست­های قیمت­ گذاری پویا موثر باشند. همانند هزینه­ های تغییر قیمت­ها، فصلی بودن کالا، تغییرات ناگهانی در تقاضا و قوانین تجاری مربوطه. لیکن با توجه به سه عامل بررسی شده می­توان مسائل قیمت گذاری پویای موجود درادبیات را به شکل مناسبی طبقه بندی نمود.
اکنون به بررسی ادبیات مربوط به قیمت­ گذاری پویا در مدیریت درآمد می­پردازیم.
مدل­های مختلفی جهت بررسی چگونگی تصمیم ­گیری در زمینه قیمت­ گذاری ارائه شده است که می­توان در این راستا، به مدل­های( بیتران^[۵۵] و همکاران]۳۵[) ،( بیتران و ماندسچین^[۵۶]]۳۴[)، (فنگ^[۵۷]و گالگو^[۵۸]]۸۹[)، (گالگو و وان­رایزین^[۵۹]]۳۲[)، (اسمیت^[۶۰] و آچابال^[۶۱]]۶۵[) و (ژائو^[۶۲] و ژنگ^[۶۳]]۸۲[) اشاره نمود.مفروضات معمول در این مقالات عبارتند از:
شرکت­ها در یک محیط غیر رقابتی فعالیت می­نمایند
طول بازه فروش معین است
شرکت دارای موجودی معینی در ابتدای بازه فروش بوده و امکان تدارک مجدد موجودی وجود ندارد.
سرمایه گذاری در موجودی، یک هزینه از دست رفته می باشد.
میزان تقاضا با افزایش قیمت کاهش می یابد.
کالاهایی که تا انتهای بازه به فروش نرسیده­اند، دارای ارزش اسقاطی می باشند.
مفروضات ارائه شده ، بر فروش بخش زیادی از کالاهای ارائه شده در فروشگاه­های زنجیره­ای منطبق می­باشد که در مورد آنها، بعنوان مثال زمان مورد نیاز برای تهیه کالاهای فصلی و یا کالاهای مربوط به مد در حدود سه تا شش ماه است، در حالیکه بازه فروش آنها کوتاه و معمولا کمتر از ۱۲ هفته می­باشد. در نتیجه، با توجه به میزان معین موجودی در دست، بدون امکان تجدید موجودی، هدف قیمت­ گذاری کالاهای در دست به منظور بیشینه کردن میزان سود مورد انتظار در طول بازه فروش است. این مفروضات به جز فرض اول، در بسیاری از ابزارهای پشتیبانی تصمیم قیمت گذاری نیز در مورد استفاده هستند.