فضای باز در بلندمرتبه

 

در سال ۱۹۲۵ لوکوربوزیه می گوید: ما باید تراکم جمعیت را زیاد کنیم، ما باید به صورت فزاینده ای فضاهای سبز و چمن کاری شده را افزایش دهیم، همچنین ما باید شهرها را عمودی بسازیم.

 

فضاهای خارجی با هویت در اطراف بلند مرتبه ها
امکانات فضای بازی متنوع برای کودکان

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

ارائه پاتوق هایی برای سالمندان
فضایی برای انجام کارهای گروهی و مشارکتی

 

 

 

اگر معمار به این باور برسد که حیاط ها هرچند کوچک برای زندگی امروزی ضروری هستند و علاوه بر ویژگی های معنوی از ابعاد عملکردی مهمی برخوردارند و در تفسیر فضایی خانه و شکل دادن به نظام فضایی آن نقش بسیار مهمی ایفا می کنند، تلاش می کند تا اعتقادات و باورهای دیرینه را مطابق نیاز امروز تغییر دهند و فضایی خلق کند که علاوه بر احیای مفهوم حیاط با ارائه تمهیداتی به آن عملکردی همیشگی بخشیده و در نهایت، شهرهایی بسازند که در آن آرامش جانشین فرسایش شود.

 

 

 

معیارها و ضوابط طراحی پایدار اجتماعی

 

 

پیامدها و راهکارها

 

تعاریف

 

شاخصها

 

 

 

عوامل اجتماعی و فرهنگی به عنوان یک عنصر ضروری شناخته می شود زیرا از کمک و همکاری آنها به ساختن ساختمانی در جوامع پر جنب و جوش شکل می گیرد.
عوامل اجتماعی: عدالت اجتماعی(نسل درون و برون)، مشارکت و دموکراسی محلی، بهداشت (کیفیت زندگی و رفاه)، فراگیری اجتماعی (حذف محرومیت اجتماعی)، ارتباطات، امنیت، حق تصرف مختلط، نظم اجتماعی، انسجام اجتماعی، انسجام جامعه (انسجام بین گروه های مختلف)، شبکه های اجتماعی، تعامل اجتماعی، حس تعلق به مکان، سازمان های فعال جامعه، سنت های فرهنگی.
عوامل فیزیکی: شهرنشینی، قلمرو های عمومی جذاب، کیفیت و نرمی محیط زیست محلی، مسکن مناسب، دسترسی ( به خدمات محلی و امکانات، فضای سبز)، طراحی پایدار شهری، همسایگی، محله پیاده مدار.

 

کلمه پایدار زمانی مورد استفاده قرار گرفت که بحث مدیریت منابع قابل تجدید، به شرطی که منابع آینده، صدمه نبیند مورد توجه قرار گرفت. بزرگترین چالش طراحی شهری، تسلط بر طراحی زیست محیطی و اجتماعی است. هدف اصلی معماری پایدار، مشارکت مثبت و موثر بناهای طراحی شده با محیط های اجتماعی خود و توانایی برآورده کردن کلیه نیازهای عملکردی و تامین سلامت جسمی و روحی کاربران است. معماری پایدار باید حس تعلق، سلامت روحی و جسمی انسان را تامین و شانس برخورد های مناسب اجتماعی را فراهم کند.

 

پایداری
اجتماعی

 

 

 

عدالت اجتماعی، با اشاره خاص (در زمینه تراکم) برای دسترسی به خدمات ضروری مانند: مغازه ها، مهدکودک، مراکز بهداشتی درمانی، فرصت های تفریحی، فضای باز، حمل و نقل عمومی، فرصت های شغلی، مسکن مقرون به صرفه می باشد.
پایداری جامعه متشکل از ابعاد فرعی زیر است:
غرور و احساس تعلق به محله
تعامل اجتماعی درون محله
ایمنی / امنیت (در مقابل خطر از جرم و جنایت، رفتارهای ضد اجتماعی)
کیفیت درک شده از محیط های محلی
رضایت از خانه
ثبات (در مقابل جا به جایی مسکونی)
مشارکت در گروه دسته جمعی/فعالیت های مدنی
ضرورت حضور همه گروه های سنی در جامعه

 

جوامع پایدار به عنوان تندرستی، فعالیت، مکان های جامع و امن تفسیر می شود، که نشان دهنده رابطه نزدیک بین محله و مردمی است که در آن به شکل فیزیکی و اجتماعی زندگی می کنند. روشن است که، هر یک از این ها ممکن است به عنوان مفهومی مجزا در نظر گرفته شود که اغلب سبب تقویت روابط بین ساکنان خواهد شد. بنابراین، برای ایجاد توسعه پایدار اجتماعی در مجتمع های مسکونی، این عناصر طراحی نیاز به گنجانیده شدن در طراحی در مقیاس همسایگی دارند.
از این رو، پایداری اجتماعی فرآیندی است که در رابطه با جامعه و محیط زیست ساخته شده (طراحی و تراکم) و کیفیت زندگی در محیط محله دارد.

 

مجتمع مسکونی با پایداری اجتماعی

 

 

 

مغازه های راحتی محله
جامعه به وسیله دسترسی به مغازه هایی که توانایی تدارک امکانات بیشتری را فراهم می کند، شکل می گیرد.
فضاهای عمومی برای ملاقات و گردهمایی
ارائه یک مرکز اجتماعی (سالن اجتماعات)؛ ارائه یک فضای باز پایدار که نزدیک به مرکز جمعی است. ارائه یک پارک اجتماعی برای فعالیت های مکمل یکدیگر و رویدادهای اجتماعی در فضای باز؛ پیشنهاد یک مرکز که در وهله اول برای فعالیت های محلی، گروه ها و برنامه ها ارائه شود.
مهدکودک برای کودکان
پارک های ایمن و زمین های بازی برای کودکان در مسافت پیاده روی تا خانه و ارائه بازی های نرم و تجهیزات بازی ثابت برای کودکان زیر ۵ سال و تجهیزات بازی های ماجراجویانه برای کودکان زیر ۱۰ سال.
فرصت های تفریحی برای جوانان و ساکنین
سالن ورزشی سرپوشیده که برای فعالیت فرهنگی و ورزشی مورد استفاده قرار می گیرد..
فضاهایی برای فعالیت های خانوادگی، بازی های رسمی و اجتماعات و باربیکیو.
معابر و مسیرهای پیاده روی و دوچرخه سواری.
مناطق تفریحی منفعل (Passive) برای آرامش و تفکر.

 

این نوع از زیرساخت های اجتماعی نیاز به مکانی دارد که با پیاده روی مسافت های عمومی در محله امکاناتی نظیر یک مهدکودک، مغازه، مرکز اجتماعات، امکانات ورزشی و… را فراهم می کند. ایجاد دسترسی به امکانات خوب در فواصل پیاده روی، به خصوص با توجه به استفاده از الگوهای اختلاطی فضایی پر جنب و جوش را ایجاد می کند.

دانشگاه قم
دانشکده حقوق
رساله دکترای تخصصی در رشته حقوق جزا و جرم‌شناسی
عنوان:
مبانی تدوین الگوی اسلامی‌ایرانیِ سیاست جنایی
استاد راهنما:
دکترمحمدعلی حاجی‌ده‌آبادی
استادان مشاور :
دکترعادل ساریخانی
دکترمحمدخلیل صالحی
نگارنده:
مهدی خاقانی‌اصفهانی
زمستان ۱۳۹۲
پروردگارا
به فرزانگانی که زوایای تیره اندیشه­ام را با آموزگاری خویش روشن نموده ­اند اجر فراوان ده و مرا قدردان آنان و پروردگار شان بنما. اکنون که به یاری حضرت حق، تألیف این رساله به پایان رسید، به رسم ادب و شاگردی، بر خود فرض می­دانم از محضر بزرگوارانی که بنده را یاری رساندند تشکر کنم.
از وجود فاضل و وارسته جناب استاد دکتر محمدعلی حاجی­ده­آبادی؛ که عالمانه، متواضعانه و دلسوزانه روشنگر راه شاگرد مشتاقشان در تزکیه و تعلیم­‌اند. از ‌ایشان بهره‌‌ها بردم.
از حضرت حجه­الاسلام و المسلمین استاد دکتر عادل ساریخانی؛ به پاس بینش، دانش و رأفتی که از محضرشان گرفتم؛ در طول دوره دکتری و در پیرامون آن. ایشان را می‌ستایم.
از جناب استاد دکتر محمدخلیل صالحی؛ به شکرانه رهنمودهای عالمانه و دلگرمی‌‌ های عطوفانه که بر من روا داشتند و سهم بسزایی در رشد علمی­ام ‌ایفا نمودند. دوام توفیقشان را خواهانم.
از همه دیگر اساتید بزرگوار و فاضل دانشکده حقوق دانشگاه قم بالأخص جناب استاد دکتر سید علی آزمایش، جناب استاد دکترابوالفتح خالقی، حضرت حجه­الاسلام­والمسلمین جناب استاد دکتر جلال­الدین قیاسی، جناب حجه­الاسلام­والمسلمین استاد دکتر قدرت الله خسروشاهی، جناب استاد دکتر سید محمود میرخلیلی و آقای دکتر روح الله اکرمی به پاس زحمات و ارشادات بسیار مفیدشان عمیقاً سپاسگزارم. خداوند پشت و پناهشان.
تقدیم به:
پدرم، والا معلّمم، جناب استاد دکتر محمد خاقانی اصفهانی؛
اسوه تهذیب، عزّت، و شکوفایی علمی
در برابرشان تعظیم می‌کنم؛ و از راهشان پیروی
مادرم، آرام جانم، سرکار خانم استاد فخری مدّاحیان
جلوه ‌ایثار، ‌ایمان و کرامت
دستان دائم القنوت شان و جبین دائم السجودشان را می­بوسم
همسرم، فخر و عزّتم، سرکار خانم دکتر سمیرا حاجی­صادقی
سراسر مهر، وفا و صفا
صبر و یاری و لطفشان را می‌ستایم. درود
چکیده:
نظریه­پردازی در حوزه سیاست جنایی به شدت مورد نیاز کشور است؛ فقدان الگوی بومی منسجم برای چاره­اندیشی در قبال بزه و انحراف موجب ناهماهنگی دستگاه­های حکومتیِ متصدی امر است، و‌این پیامدی جز افت شاخص­ های عدالت کیفری در‌ایران ندارد. برنامه­ ریزی برای عدالت کیفری در‌ایران اولاً و بالذّات متاثر از آموزه­های اسلام است، اما تعبیر «سیاست جنایی اسلامی» در ادبیات فقهی و حقوقی کشور با چالش‌‌های متعددی روبروست. مطالعه پژوهش­ها در حوزه سیاست جنایی اسلامی نشانگر وجود چند گفتمانِ مطرح در‌این مقوله است؛ که بر مبانی، ساختار، جلوه­ها و تحول رویکرد به سیاست جنایی مؤثرند.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

از سوی دیگر، از جمله ویژگی­های گفتمان­های غالب در سیاست جنایی غربی، قرارگیری نظام‌‌های عدالت کیفری به­ طور نسبی در چارچوب یکی از مدل­های تعریف شده لیبرال، اتوریته، توتالیتر و مانند آن است، که خود ریشه در تقابل نظری و عملی آزادی­گرایی و امنیت­گرایی دارد. سیاست جنایی غربی معاصر، مبتنی بر منطق مدرنیته است. افت­و­خیز الگوهای غربیِ سیاست جنایی در مهار بحران­های بزهکاری، چالش­های امنیت، و نگرانی­های جهانی­شده دیگر، ضرورت تأمل در دو پرسش را دوچندان می­ کند: ۱) چرا و چگونه باید روند پیروی گفتمان حقوقی کشورمان از مدل­های وارداتی و ترجمه­ایِ سیاست جنایی غربی را کنترل و مدیریت نمود؟ ۲) آسیب­شناسی در مبانی گفتمان­های رایج پیرامون سیاست جنایی اسلامی، چه دستاوردهایی برای آینده­پژوهی در حوزه سیاست جنایی بومی (اسلامی-‌ایرانی) ارائه می­دهد؟
رساله، با روش تحلیل گفتمان، پس از مرور دیدگاه ­ها در حوزه سیاست جنایی در پژوهش­ها و در میدان عمل در‌ایران، و نیز با توجه به تحولات اخیر تقنینی در‌ایران، می­ کوشد مختصات کلّی قرائتی از سیاست جنایی را ترسیم کند که بتوان آن را «نقشه راه» برای تدوین نظریه «الگوی اسلامی‌ایرانیِ سیاست جنایی» - الگوی بومی - دانست.
واژگان‌کلیدی: بومی­سازی‌علم‌دینی، سیاست‌جنایی‌غربی، سیاست­های‌فقه‌جزایی، الگوی‌اسلامی‌ایرانی.
فهرست مطالب
عنوان صفحه
پیشگفتار: طرح تحقیق
مقدمه ۲

 

1. 1. بیان مسأله تحقیق ۹

 

1. 1. ضرورت و اهمیت تحقیق ۱۱

 

1. 1. سؤال‌‌ها و فرضیه‌های تحقیق ۱۶

 

1. 1. پیشینه تحقیق ۱۶

 

1. 1. روش تحقیق ۱۶

 

1. 1. اهداف و کاربردهای تحقیق ۱۹

 

1. 1. کاربران تحقیق ۱۹

 

1. 1. مشکلات تحقیق ۱۹

 

1. 1. ساختار تحقیق ۲۰

 

فصل اول: کلّیّات
مبحث اول: مبانی سیاست جنایی ۲۳
گفتار اول: توصیف سیاست جنایی؛ پیش‌شرط تبیین مبانی سیاست جنایی ۲۳
گفتار دوم: مبانی معرفت‌شناختی ۲۹
گفتار سوم: مبانی ارزش‌شناختی ۳۰
گفتار چهارم: مبانی انسان‌شناختی ۳۲
گفتار پنجم: مبانی جامعه‌شناختی ۳۳
گفتار ششم: مبانی حقوقی ۳۴
مبحث دوم: رویکردها به سیاست جنایی ۳۵

روش تحقیق دراین پایان نامه به صورت میدانی بوده است وبه علت نبود منابع ، مراجعه مستقیم به افراد درمناطقی مختلف وجمع آوری مطالب در برگه های کوچک وبعد تنظیم آنها بوده است . مقداری مطالب بخصوص در مورد سابقه تاریخی و وضعیت جغرافیایی نیز از کتب مختلف استخراج شده است اما بیشترین مطالب را افراد مسن وسرداران از زندگی گذشته وآنچه که درک کرده اند وبا آن بزرگ شده اند نقل کرده اند .
ابزار گردآوری اطلاعات :
برای جمع آوری اطلاعات به شیوه ی زیر عمل شده است :

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

الف- خواندن کتاب ها ومجلاتی پیرامون فرهنگ عامه ویاداشت برداری از آن ها .
ب- مراجعه به افراد مسن ویاداشت برداری از سخنان آن ها .
ج- مطالعه کتاب هایی پیرامون استان کرمان، شهرستان های جیرفت وکهنوج وقلعه گنج و یاداشت مطالب لازم .
د- تهیه فیش ویاداشت مطالب درفیش ها ودسته بندی آن ها (درحین جمع آوری اطلاعات ) .
هـ - مراجعه به یاداشت ها وتنظیم ودسته بندی مطالب .
مشاهده :
مشاهده مستقیم : مشاهده ی بازی ها ، مراسمات مذهبی ، مراسمات عزاداری ،مراسمات جشن وشادی
مصاحبه :
گفتگو با بزرگان منطقه قلعه گنج ، افراد مسن ، که حاصل گفتگوبا آنها قصه ها ،دو بیتی ها ، ترانه های محلی ، اصطلاحات محلی ، کنایه های محلی می باشد .
شیوه تجزیه وتحلیل :
بخش مهمی از زندگی ما را آداب ورسوم تشکیل می دهند که از گذشته دور وشاید با اندکی تفاوت به ما رسیده ودر زندگی ما خود نمایی می کند . هرجامعه ای با توجه به ویژگیهای اجتماعی ، مذهبی وتاریخی جامعه آداب ورسوم خاصی دارد .
مراسم مختلف ازدواج ، تولد یا مراسم مربوط به عزا وجشن در همه جا وجود دارد ودر همه آنها به گونه ای مراسمی برگزار می شود . آداب ورسوم زمینه ای مناسب برای شناخت جوامع می باشد چرا که برای انجام هر کار مهمی در زندگی مراسم ویژه ای همراه با اعمال واعتقادات خاصی انجام می گیرد که همه ی این ها نشان دهنده توجه افراد یک جامعه به موضوع خاصی می باشد . مثلاً نحوه مراسم وشکل وشیوه برگزاری نشان دهنده ی توجه وپایبندی به اعتقادات ملی ومذهبی خویش می باشد که با گذشت زمان آداب ورسوم کمرنگ شده است وجای خود را با تجملات عوض کرده وحتی گاهی مورد تمسخر قرار گرفته وکنار گذاشته شده است.
از آنجایی که موضوع انتخابی بنده برای انجام تحقیق پایان تحصیلاتم بررسی فرهنگ وآداب ورسوم محلی منطقه قلعه گنج است . مربوط به فرهنگ مردم این منطقه می باشد وشیوه تجزیه وتحلیل به شرح ذیل می باشد .
۱.روش کتابخانه ای : با توجه به اینکه در مورد فرهنگ وآداب ورسوم مردم این منطقه هیچ گونه کار علمی وفرهنگی مکتوبی صورت نگرفته است این روش درانجام این تحقیق نقش چندانی ندارد .

 

2. 2. روش میدانی : درجمع آوری اطلاعات این تحقیق ، این روش بیشترین نقش را ایفا کرده است . دراین روش از منابع مکتوب وشفاهی به شرح ذیل بهره گیری شده است .

 

-شفاهیات مردم منطقه .
- مشاهده ی مستقیم : مشاهده ی بازی ها ، ، مراسمات .
- مصاحبه : گفتگو با افراد مسن وسرداران این منطقه در مورد آداب ورسوم درگذشته ، اصطلاحات محلی ، خواندن دو بیتی ها ، ، ترانه های محلی ، قصه ها .
فصل چهارم
یافته های تحقیق وتجزیه وتحلیل آن
بخش اول فرهنگ وآداب ورسوم مردم قلعه گنج
فرهنگ :
درلغت به معنای ۱- آدب (نفس ) تربیت ۲- دانش علم ، معرفت ۳- مجموعه آداب ورسوم ۴- مجموعه علوم ومعارف وهنرهای یک قوم واما تعریف فرهنگ دراصطلاح (معین ، ۱۳۸۴:ص۶۶۹).
نخستین تعریف نسبتاً کامل وارزنده از فرهنگ را «ادوارد تایلور » انسان شناس معروف انگلیسی وبنیان گذار انسان شناسی فرهنگی به دست داده است وی در سال ۱۸۷۱ درکتاب معروفش بنام «فرهنگ ابتدایی » primitive cnltwre به تعریف روشن ، رسمی وجامع از فرهنگ پرداخت .
فرهنگ تمدن ، مجموعه پیچیده ای است که دربرگیرنده ی دانستنی ها، اعتقادات ، هنرها ، اخلاقیات ، قوانین ، عادات وهرگونه توانایی دیگری است که بوسیله انسان بعنوان عضو جامعه کسب شده است . وضع فرهنگ میان جوامع گوناگون بشری تا جایی که در اصول کلی قابل تحقیق باشد موضوعی است مناسب برای بررسی قوانین اندیشه وکنش انسانی (بیهقی ، ۱۳۷۶: صص ۱۰-۱۱).
اصولاً وجود فرهنگ همان نفس وذات زندگی است ، جوهر هستی است ، رودخروشانی است که انسان به دریای کمال رهنمود می شود آن حقیقتی که به انسان انسانیت می بخشد او را صاحب هویت وشخصیت می کند از حیوان متمایزش می کند به او عنوان اشرف مخلوقات می دهد وجانشین خدا در زمینش می کند (لریمر، ۱۳۵۳:ص۱۴).
«فرهنگ از مقولات سهل وممتنع است که هم می توان برخورد سطحی وصوری با آن کرد وهم می توان به ذات معنایی ولایه های تو درتوی پیچیده آن نگریست ودرباره ی آن به داوری نشست وهم می توان بعنوان یک ناظر بازیگر به اعماق ولایه های درونی آن دست یافت اگر فرهنگ را ، فرهنگ مشترک تعریف کنیم ولایه های آن را از عمیق ترین تا سطحی ترین به ترتیب جهان بینی ، ارزش ها ، هنجار ، نماد ، تکنولوژی مادی بدانیم به طور قطع فهم ودرک عمیق لایه های گوناگون فرهنگ روش شناسی متناظر ومتناسب باخود را می طلبد .» (ثریا ، ۱۳۸۴: ص۱۸).
اولین خصوصیت فرهنگ اکتسابی بودن آن است به این معنا که داشتن نوعی از فرهنگ ذاتی ومادر زادی نیست بلکه انسان آن را ضمن زندگی در جامعه ای خاص وبزرگ شدن دربین مردمی با ویژگیهای معین فرا می گیرد . دومین خصوصیت فرهنگ این است که هر فرهنگ دارای طرح وبافت مخصوص به خود است منظور از طرح وبافت فرهنگ مجموعه هنجارها درچگونگی انجام امور وبرآوردن نیازهای فردی واجتماعی است که مردم از دیر باز در زندگی با یکدیگر آموخته وبکار می برند ، تفاوت طرح وبافت فرهنگها آنها را از هم متمایز ومشخص می سازد این تفاوت را می توان به تفاوت طرح وبافت ونقش قالیهایی که در نقاط مختلف ایران بافته می شوند تشبیه کرد با آنکه قالی بافها از نظر شکل انگشتهای دست با هم فرقی ندارند اما طرح وبافتها در هر جایی به نحوی پذیرفته وآموخته شده این انتخاب ها از طرف ترکمن ها =قالی باف های کرمان ، کاشان ، در طی سالها صورت گرفته وبه نسل منتقل شده تا این که امروزه براساس طرح بافت می توان محل تولید آنرا از یکدیگر تشخیص داد .سومین خصوصیت فرهنگ دورویه یا دو لایه بودن آن است رویه یا لایه اول کردارهایی است که صاحبان فرهنگ ادعا می کنند دارند خود را پایبند به آن معرفی می کنند ورویه دوم رفتارهایی است که درواقع صورت می گیرد وگاه عکس همان چیزی است که مردم خود را پایبند آن معرفی می کنند . مطالعات مردم شناسی نشان داده که وجود هر پدیده فرهنگی یعنی هر جنبه ای از شیوه وراه ورسم زندگی جمعی چنانچه تداوم یابد به علت کاربرد یا کار کردی است که آن راه و روش برای رفع نیازهای ودفع ناخواسته های زندگی داشته یا دارد واین کارکردها وکاربردها در رویا رویی وسازگاری مردم با شرایط طبیعی یا اجتماعی محیط زیست شکل گرفته اند(ثریا ، ۱۳۸۴: ص۱۳۴).
فولکلور یا فرهنگ عامه یکی از شاخه های فرهنگ است .
دانشمندان غربی که دراین علم از ما بیش از یک قرن پیش اند درتعریف آن و میزان جامعیت لفظ فولکلورنظریات مختلف ومتفاوت ابراز می دارند بیشتر این توضیحات شامل دانش ، دانستنی فرهنگ وموادی که اساس این علم را تشکیل می دهند می باشد .
فولکلوریا دانش عوام ، دانستنی های توده ، فرهنگ مردم – یا هر چیز دیگرش بنامیم ، شامل می گردد بر اساطیر ، افسانه ها ، قصه ها ، شوخیها ، ضرب المثلها ، معماها ، آوازها ، طلسمات ، دعاها ، لعنت ها ، قسم ها ، اهانت ها ، حاضر جوابی ها ، طعنه ها وسرزنش ها ، انواع اذیت کردن ها ، اصطلاحات مشروب خواران ، تپق زدن های زبان واصطلاحاتی که برای ممارست درگفتن بکار می رود . این علم همچنین شامل است بر رسوم عامه مثل رسوم مربوط به زایمان ، ختنه سوران ، عروسی ، مرگ وتشییع جنازه و….که اینها نمونه ای از مسائل مربوط به فولکلوراست وبه هیچ وجه تمام مسائل وبخش ها را در برندارد . کشور ما از لحاظ وسعت وتنوع آداب ورسوم وعقاید فولکلوری غنی است وچه بسا در دو دهکده که فاصله چندانی ازهم ندارند آداب متفاوتی حکمفرما باشد ، تحول اجتماعی که درآغاز قرن بیستم صورت گرفت موجب دگرگونی روش زندگی ومشغولیات ما شد با نفوذ رادیو سینما واکنون تلویزیون هزاران افسانه ای که سینه به سینه نقل گشته بود بواسطه عدم تکرار وتداعی ازخاطره ها زدوده شد وآداب ورسوم بومی هر شهر ودهی جای خود را به تقلید از زندگی ماشینی وصنعتی که رادیو وتلویزیون پیامبران آن بودند داد(لریمر،۱۳۵۳:ص۱۶-۱۷).
نخستین شخصی باسواد ودانا که خرافات ومعتقدات عوامانه زبان زمان خود را گرد آوری وتعریف کرد وبه صورت کتاب معروف « کلثوم ننه » درآورد شخصی روحانی بنام آقا جمال خوانساری است که در طول هفتاد ،هشتاد سال گذشته ، افراد دیگری در زمینه ادبیات توده کارهایی انجام داده اند که از جمله این افراد میرزا حبیب اصفهانی از آزادگان دوره ناصری ومترجم فاضل وبا ذوق کتاب «بابا حاجی » است .درزمان مشروطیت روزنامه هایی مانند شرافت ، چنته پابرهنه وجنگل مولا منتشر می شد که نویسندگان آنها مطالب خود را به زبان محاوره ومصطلحات عوامانه می نوشتند . سید اشرف الدین اصفهانی ، علی اکبر دهخدا ، محمد علی جمال زاده ، امیر قلی امینی وصادق هدایت از جمله افرادی بودند که در زمینه معرفی فرهنگ تلاش کردند . مرحوم انجوی شیرازی درمصاحبه ای که در صفحه ۳۳۵کتاب یادنامه انجوی شیرازی به کوشش علی ده باشی با او به عمل آمده دراهمیت این بحث می گوید «دلیل اصلی این کار همبستگی وپیوند با فرهنگ مردم ایران واینکه دقیقاً از غنای فولکلور ایران آگاه بود که درمقایسه با فولکلور غرب مانند اقیانوسی است که با قطره ای مقایسه شود .» (ده باشی ،۱۳۷۹: ص۳۳۵).
برای دریافت زمینه وقلمرو فرهنگ مردم بجاست به نظریه « سی اس برن » اشاره می شود ، وی معتقد است « موضوعاتی که بنام فولکلور بررسی می شوند درسه مقوله اصلی وچندین مقوله فرعی قرار می گیرند :
۱) باورها وعرف وعادات مربوط به زمین وآسمان ، دنیای گیاهان وروئیدنی ها ، دنیای حیوانات ، دنیای انسانها ، اشیای مخلوق ومصنوع بشر ، روح ونفس دنیای دیگر ، موجودات مافوق بشر ، غیب گویی ومعجزات وکرامات ، سحر وساحری ، طب وطبابت .
۲) آداب ورسوم مربوط به نهادهای سیاسی واقتصادی واجتماعی وشعاعی ومناسک زندگی انسان ، مشاغل وپیشینه ها ، گاه شماری وتقویم وجشن ها ، بازی ها ، سرگرمی ها ی اوقات فراغت .
۳) داستان ها وترانه ها وضرب المثلها ، داستانها (حقیقی وسرگرم کننده تصنیف ها ، مثل ها ومتل ها ، چیستان ….). (بیهقی ، ۱۳۷۶: صص ۱۳-۱۴)
ب) فرهنگ مردم (فولکلور) سابقه ضرورت ها وفواید آن
علاقه به فرهنگ عامه در فرهنگستان از زمانی پیدا شد که متفکران آن دیار دریافتند فرهنگ وتمدن یک قوم فقط همین معلومات عقلانی ، آگاهیهای طبیعی وریاضی وحقوقی که درمدارس تدریس می شود نیست ، در زبان وادبیات فارسی از روزگاران کهن معتقدات ورسوم ، آداب وافسانه های عوامانه ای که از داستانهای تاریخی ، حماسی ، ملی زاده شده درکتب نثر ونظم فارسی آن هم به وفور دیده می شود آثاری که ازهزاران سال پیش باقی مانده مشحون است به سواد مختلف دانش عوام بطوریکه چون در شاهنامه فردوسی ، تاریخ بلعمی ، ویس ورامین ، تاریخ بیهقی وبویژه در آثار خاقانی ، حافظ ، سعدی ، مولوی وعبید دقت کنیم تأثیر آداب وسنتها وضرب المثلها را به روشنی باز می یابیم .
فولکلور بنا به تعریف عبارتست از باورها ، رفتارها ، گفتارها ، کردارهای گروهی که سینه به سینه منتقل شده والزاماً دارای نظریه وپشتوانه منطقی نیست .
معمولاً پنج ویژگی را برای فولکلور بر می شمارند :
۱-کردارها ورفتارهای جمعی که دربین عوام رواج دارد .
۲-گفتارها ورفتارهایی که بر عادت ورسم تکرار می شوند .
۳-درمجموع فعالیتها ونهادهای زندگی اجتماعی نقشی برعهده دارند .
۴-بوجود آورنده وزمان شروع فعالیت آن معلوم نیست .
۵-بعضی از رفتارها وگفتارهای فولکلوریک از نزاکت وبی ادبانه تلقی می شود ومعمولاً درمجالس رسمی اشرافی وروشنفکری جایی ندارند . (سروستانی ، ۱۳۸۰: ص۲۱).

۴٫سازمان از کارمند انتظار عملکرد و قدرت اجرایی منحصر به فرد در مراحل کاری و اهداف فردی دارد.
۵٫سازمان موانعی را که مانع اعتماد به نفس، خودباوری و فرصت‌طلبی می‌شوند را از میان برداشته و به کارمند اجازه می‌دهد نیروی مشخص را جهت رفع نیاز خود انتخاب کند.
۶٫سطح برتری کارمند از اهداف کار در ردیف مأموریت، دیدگاه و اهداف سازمان فراتر نخواهد رفت.
۷٫سازمان و کارمند با بررسی سطح واحد سازمانی خود برتری به دست می‌آورند و تأثیر کار بر مأموریت، دیدگاه و اهداف سازمان، در سطح اجرایی به کارمند پاسخ می‌دهد.
۸٫سازمان و کارمند تشخیص می‌دهند کجا سطح برتری منحصر به فرد کارمند به صورت دو طرفه برای سازمان و کارمند مفید است و در آن سطح اعتماد به نفس، خودباوری و فرصت را افزایش می‌دهند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۹٫مراحل برتری ادامه می‌یابند.

 

 

 

جدول ۲-۱: ویژگی‌های کارکنان با درجه خود سامانی بالا و پایین
۲-۵-۳ احساس مؤثر بودن (پذیرفتن شخصی نتیجه)
گرین برگر^[۶۱] و همکارانش (۱۹۸۹) بیان می کنند افراد توانمند، احساس کنترل شخصی بر نتایج کار دارند. آنان بر این باورند که می‌توانند با تحت تأثیر قرار دادن محیطی که در آن کار می‌کنند احساس مؤثر بودن بر اعتقادات فرد در مورد توانایی اش برای ایجاد تغییر در جهت مطلوب اشاره دارد. (گرین برگر و همکاران،۱۹۸۹: ۲۶۰)
۳۱
کارکنان توانمند معتقدند افراد با فعالیت های خود می‌تواند بر آنچه اتفاق می افتد، تأثیر بگذارد. احساس موثر بودن به ادارک رابطۀ شغلی^[۶۲]کارکنان معطوف است. کارکنان توانمند اعتقاد ندارند موانع محیط بیرونی فعالیت‌های آنان را کنترل می‌کند،آنها بر این باورند که می‌توان آن موانع را کنترل کرد.
مدلسازی توانمندی کارکنان استانداری و فرمانداری های استان فصل دوم
داشتن احساس مؤثر بودن با داشتن احساس خود- کنترلی رابطه مستقیم دارد . برای اینکه کارکنان احساس کنند آنچه انجام می دهند اثری به دنبال دارد، باید در خود این احساس را ایجاد کنند که می ‌توانند آن اثر را به وجود آورند؛ یعنی برای اینکه آن نتیجه با احساس توانمندی همراه باشد، آنان باید احساس کنند که کنترل نتیجۀ تولید را در دست دارند .
۲-۵-۴ احساس معنی‌دار بودن
افراد توانمند برای مقاصد، اهداف یا فعالیتی که به آن اشتغال دارند ارزش قائلند، آرمان های آنها با آنچه در حال انجام دادن آن هستند، متجانس است، فعالیت در نظام ارزشی افراد توانمند مهم تلقی می شود ، دربارۀ آنچه تولید می‌کنند، دقت می‌کنند و بدان اعتقاد دارند.
دقیق انجام دادن کار احساس معنی‌دار بودن ایجاد نمی‌کند. بلکه بعضی چیزهای بنیادی تر، شخصی تر و ارزشمندتر باید با کار پیوند بیابد. کسب سود شخصی معنی‌دار بودن را تضمین نمی‌کند؛ برای مثال خدمت کردن به دیگران ممکن است هیچ پاداش شخصی در پی نداشته باشد. با وجود این ممکن است بسیار معنی‌دارتر از کاری باشد که پرداختی هنگفت را باعث می‌شود(هاکمن و اولدهام،۱۹۸۰: ۱۹۵).تحقیقات نشان می دهد کارکنان به هنگام اشتغال به کاری که احساس می‌کنند معنا دار است، بیشتر به آن متعهد و در آن درگیر می‌شوند نیروی زیادتری برای آن متمرکز می‌کنند و در پیگیری اهداف پشتکار بیشتری دارند از آنجا که کار معنا دار با احساس اهمیت شخصی و خود ارزشی^[۶۳] افراد همراه است، آنان در اشتغال بدان هیجان و شوق بیشتری دارند .
۲-۵-۵ احساس داشتن اعتماد به دیگران
افراد توانمند مطمئن هستند با آنان منصفانه رفتار خواهد شد. این افراد اطمینان دارند حتی در مقام زیردست نتیجۀ نهایی کارهایشان عدالت و صفا خواهد بود( نه آسیب و زیان). آنان اطمینان دارند صاحبان قدرت به آنها آسیب نخواهند زد حتی در شرایطی که افراد قدرتمند انعطاف نشان نمی دهند، افراد توانمند باز هم به گونه ای احساس اعتماد به دیگران را حفظ می‌کنند؛ به بیان دیگر، اعتماد به معنای داشتن احساس امنیت شخصی است.
۳۲
احساس اعتماد : اعتماد عنصر نرم کننده ای است که فعالیت ها را در رفتار سازمانی تسهیل می سازد. مک آلستر (۱۹۹۵) اولین کسی بود که شواهد تجربی را ارائه نمود مبنی بر این که اعتماد دو مولفه دارد، یعنی اعتماد بر پایه تأثیر واعتماد بر پایه شناخت در محیط سازمانی .( ارگنیلی و اتال^[۶۴] ، ۲۰۰۷: ۲۷۲). احساس داشتن اعتماد به این معنی است که کارمند و مطمئن باشد که با در منصفانه و یکسان واز منظری بی طرفانه رفتار خواهد شد.( منون^[۶۵] ، ۲۰۰۱: ۲۱۰).
مدلسازی توانمندی کارکنان استانداری و فرمانداری های استان فصل دوم
پیروان با رهبرانی که استانداردها و انتظارات والای اخلاقی ، صداقت و خوش بینی را به نمایش می گذارند، بهتر کار می کنند و در انجام فعالیت های مورد نیاز برای اجرای موفقیت آمیز شغل شان ، احساس آسودگی و توانمند ی بیشتری می کنند. در اختیار قرار دادن فرصت های بیشتری به بیرون جهت آزادی عمل در تصمیم گیری ، چالش ها و مسئولیت ها به علاوه خود تعیینی احتمالا منجر به این می شود که پیروان با سطح بالاتری از تعهد نسبت به سازمان نشان پاسخ متقابل بدهند.( آولیوو و دیگران^[۶۶] ، ۲۰۰۴: ۹۲).
تحقیقات نشان داده است افرادی که به دیگران اعتماد می‌کنند آمادگی بیشتری دارند تا صداقت^[۶۷] و صمیمیت را جانشین تظاهر و فریب کاری سازند. آنان بیشتر پژوهش‌گرا، خودباور و مشتاق به یادگیری هستند. برای روابط متقابل، ظرفیت بیشتری دارند و در مقایسه با افراد با اعتماد پایین‌تر، همکاری بیشتری در گروه‌ها نشان می دهند آنها بیشتر به دیگران علاقه‌مندند و تلاش می‌کنند تا با دیگران باشند. آنان خود افشاگرهستند^[۶۸]، در ارتباطات صادق تردر برابر تغییر کمتر مقاومت می‌کنند از معیارهای اخلاقی شخصی بالایی برخوردار هستند .
اعتمادکردن به دیگران به افراد اجازه می‌دهد با اعتماد به نفس^[۶۹] و با روشی درست بدون ضایع کردن نیرویی برای حفاظت ازخود، برای بر ملا کردن روش‌های پنهان یا سیاست‌بازی تلاش کنند.از آنجا که محیط‌های اعتماد کننده به افراد اجازه می‌دهندتاآنها فرهیخته شوند،توانمندسازی به شدت با احساس اعتماد به دیگران پیوند می‌خورد. داشتن این احساس که رفتار دیگران ثابت و قابل اعتماد است، به قول و قرارها عمل می شود و می توان به اطلاعات اطمینان کرد به شکل‌گیری و رشد احساس توانمندی در افراد کمک می کند .
۳۳
حسن میرزایی اهرنجانی(۱۳۸۱) در مقاله ای با عنوان «ارائه مدل سه بعدی تحلیل مبانی فلسفی و زیرساخت های بنیادین تئوری های مدیریت عقیده داشت:
مدلسازی توانمندی کارکنان استانداری و فرمانداری های استان فصل دوم
تئوری های مدیریت همگی در سه قلمرو و یا در سه سطح شکل گرفته و به کار برده می شود:قلمرو رفتاری،قلمرو ساختاری و قلمرو محیطی؛به دیگر سخن هر تئوری که پدید می آید یا در رابطه با رفتار انسان در سازمان که سطح خرد به شمار می آید مطرح می شود یا در رابطه با ساختار سازمان که سطح کلان این علم به شمار می آید و یا در رابطه با محیطی که سازمان را احاطه کرده و با آن تعامل دارد. این پژوهش توانمندسازی کارکنان را بر اساس مدل سه شاخگی مورد بررسی قرار داده است.
۲-۶ تبیین ابعاد توانمندسازی کارکنان بر اساس مدل سه شاخگی
پدیده سازمان و مدیریت را می توان بر حسب سه دسته عوامل رفتاری، ساختاری و زمینه ای بررسی و تجزیه و تحلیل نمود. در این تحقیق به منظور شناسایی ابعاد مؤلفه های رفتاری از “مدل سه شاخگی” استفاده شده است. مدل مزبور یک ابزار تحلیلی است که بر اساس آن می توان کلیه مطالعات و تئوری های سازمان و مدیریت را در سه حوزه بررسی نمود
شکل ۲-۶:مدل سه شاخگی
منبع: (میرزایی اهرنجانی، ۱۳۸۱ ؛ ص۱۱)
علت نامگذاری این مدل به سه شاخگی آن است که ارتباط بین عوامل ساختاری، رفتاری و زمینه ای به گونه ای می باشد که هیچ پدیده یا رویداد سازمانی نمی تواند خارج از تعامل این سه شاخه صورت گیرد. به عبارت دیگر، رابطه بین این سه شاخه یک رابطه تنگاتنگ بوده و در عمل از هم جدایی ناپذیرند. در واقع، نوع روابط موجود بین این سه شاخه از نوع لازم و ملزوم بوده و به مثابه سه شاخه روییده از تنه واحد حیات سازمان می باشند. درچنان رابطه ای، عوامل ساختاری و رفتاری و زمینه ای
۳۴
به شکل روابط سیستمی مداوم در حال تعامل میباشند. بنابراین، تمایز و تشخیص این سه جنبه از حیات سازمانی، صرفاً نظری بوده و فقط به منظور تجزیه و تحلیل شناخت مفاهیم و پدیده های سازمانی می باشد.
مدلسازی توانمندی کارکنان استانداری و فرمانداری های استان فصل دوم
۲-۷ مولفه ها و راهکارهای توانمندسازی
توجه به نیروی انسانی در سازمانها طی سالهای اخیر بخش عظیمی از زمان و سرمایه سازمانهای پیشرو را به خود اختصاص داده است. اکنون مدیران هوشمند می دانند که هر قدر در زمینه توسعه و ارتقای نیروی انسانی سرمایه گذاری کنند، موفقیت، کارایی و برتری رقابتی سازمان خود را تضمین کرده اند. ادعا شده است که موثرترین راه به دست آوردن مزیت رقابتی در شرایط فعلی، با توجه به تغییرات و تحولات شگرف، کارامدتر و توانمند کردن منابع انسانی سازمانها است.
تغییرات سریع محیطی حیات بسیاری از سازمانها را تهدید می کند و اقتصاد جهانی با فشارهای اقتصاد منطقه ای به جلو رانده می شود. رسانه های جدید، فناوری اطلاعات، فرهنگهای جهانی مصرف کننده و ظهور استانداردهای جهانی تغییرات تأثیرگذار محیطی هستند که در سازمانهای امروزی وجود دارند. بنابراین، توانایی سازمانها برای تطابق با تغییرات محیطی و در نتیجه بقای آنها مؤثر است. از همین رو توانمندسازی باید مهمترین مسئله سازمان در نظر گرفته شود و به نظر می رسد که این مهم موجبات انعطاف پذیری سازمان را نسبت به تغییرات داخلی فراهم می کند. امروزه تغییرات موجود در محیط کار،سازمانها را مجبور کرده است که به منظور بقای خود در دنیای متلاطم، در نظامهای مدیریتی خود بازنگری کنند و توانمندسازی کارکنان نیز به منزله یکی از ابزارهای اصلی مربوط به عملکردهای رهبری و مدیریت، تحقق این امر و همچنین رقابتی تر شدن سازمانها را ممکن ساخته است. امروزه کارکنان به آزادی عمل و قدرت تصمیم گیری برای انجام وظایفشان نیازمندند. این در حالی است که سازمانها به دنبال افزایش بهره وری از طریق کارکنانشان می باشند کیفیت در کاهش هزینه ها، بهبود محصولات و خدمات، استفاده مطلوب از زمان، کاهش ضایعات و رضایتمندی مشتریان خلاصه می شود که ضامن تحقق این امر وجود کارکنان توانمند است. پس هدف سازمانها حاکمیتی چه در سطح کلان یعنی وزارتخانه ها و چه در سطح استان و شهرستان برنامه ریزی و نظارت بر حسن اجرای فعالیتها در راستای رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی می باشد. یادآور می شود که در نظام اداری ایران، موضوع توانمندسازی کارکنان را می توان در سیاستها و برنامه های توسعه و تحول اداری جستجو کرد.
۳۵
توانمندسازی کارکنان را می توان از سه مولفه مورد بررسی قرار داد. این سه مولفه ابعاد مهم هر سازمان است. این مولفه ها عبارتند از : ساختاری ، رفتاری (محتوایی) و محیطی (زمینه ای)^[۷۰].هر یک از مولفه ها از اجزا مختلفی تشکیل شده اند که می توان از طریق آن سازمان را مورد بررسی قرار داد.
مدلسازی توانمندی کارکنان استانداری و فرمانداری های استان فصل دوم
۲-۸ ابعاد ساختاری^[۷۱] مدل توانمندسازی کارکنان در سازمان مورد مطالعه
منظور از ساختار ، همه عناصر ،عوامل و شرایط فیزیکی و غیر انسانی سازمان است که با نظم و ترتیب خاصی به هم پیوسته و چارچوب، قالب ، پوسته، بدنه و هیکل فیزیکی سازمان را می سازد. عوامل ساختاری، عوامل غیر فیزیکی سازمان هستند مانند:ساختارسازمانی(پیچیدگی، رسمیت و تمرکز)،ارتباطات سازمانی، اهداف سازمان ، توزیع نامناسب قدرت و….
پژوهش حاضر زمینه سازهای ساختاری را در سه بعد ساختار،راهبردهای سازمانی و ارتباطات سازمانی مورد بررسی قرار می دهد.

۳- فراگرد ارتباطی میان کنشی است:
اکثر جامعه شناسان و دست اندرکاران علوم اجتماعی به معنی وسیع کلمه، میان کنشی یا کنش متقابل را در مورد ارتباطات، مبادله دو سویه^[۵۰] پیام ها بین دو انسانی که به عمل ارتباطی پرداخته اند می دانند که به دگرگونی و تغییر در یکی از آنها یا هر دوی آنها می انجامد. (فرهنگی، ۱۳۸۰، ۲۳)
میان کنش، زمانی رخ می دهد که یک جریان و رابطه داد و ستدی در بین اجزای آن فراگرد به وجود آید. میان کنش در ارتباطات عموما به تبادل پیام ها اطلاق می شود که میان دو نفر در جریان است که این، خود منتج به تغییر در پیام ها شود. به گونه ای روشن، وقتی دو نفر در یک فراگرد ارتباطی درگیر می شوند، در تمام لحظه های تبادل و میان کنش، هر یک دگرگون می شوند و این دگرگونی خود ناشی از دگرگونی در نگرش ها و تمایلات هر یک از آنها است. پیام ها چه کلامی و چه غیر کلامی، تأثیری در طرف مقابل می گذارند و آن تأثیر منجر به دگرگونی در نگرش ها و رفتارهای فرد مقابل می شود و او را بر آن می دارد که از طریق مکانیزم بازخور عکس العملی نشان دهد که متمایز با آنچه قبلاً از خود نشان داده است، باشد. این خود در فرستنده پیام تأثیر می گذارد و او نیز دگرگون می شود و ممکن است با شدت بیشتر به کار خود ادامه دهد و یا اینکه از تاب و توان گذشته کمی بکاهد. (همان، ۱۳۸۰، ۲۳)
در ارتباطات، آنچه میان دو طرف مبادله می شود پیام است. پیام عموما به آنچه نوشته و یا به آنچه گفته می شود، اطلاق می گردد، اما باید توجه داشت که پیام فقط بر نوشتار و گفتار خاتمه نمی یابد. بخش عظیمی از پیام هایی که میان مردم مبادله می شوند، در کسوت نوشتار و گفتار در نمی آیند، بلکه بیشتر اعمالی هستند که انجام می دهند و حرکاتی که از آنان به منصه ظهور می رسد. به عبارت دیگر رفتارها، طرز لباس پوشیدن آنها، بلندی و کوتاهی موی سر و یا ریش شان، نوع وسیله نقلیه ای که استفاده می کنند، همه و همه پیامی هستند که از فردی به دیگری منتقل می شود و به او تفهیم می کند که طرف مقابل چگونه آدمی است و چگونه می اندیشد و چه احساسی دارد. (همان، ۱۳۸۰، ۲۴)
۴- ارتباطات می تواند ارادی باشد یا غیر ارادی:
در یک فراگرد ارتباطی، از نظر توجه و عدم توجه یا ارادی یا غیر ارادی بودن فراگرد، از نظر فرستنده پیام و یا گیرنده پیام با موارد زیر مواجه خواهیم بود:
الف- فرستنده پیام به گونه ای ارادی پیامی را برای گیرنده ای می فرستد که او نیز به گونه ای ارادی پیام را دریافت می کند.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

ب- فرستنده پیام ممکن است به گونه ای غیر ارادی پیامی را به گیرنده پیام ارسال دارد که او به صورت ارادی پیام را دریافت می کند.
ج- در مقابل، ممکن است فردی که پیام را می فرستد کاملاً آگاه بوده و به گونه ای ارادی پیام خود را برای «پیام گیر» ارسال دارد، اما در مقابل گیرنده و یا «پیام گیر» به گونه ای ناخودآگاه و یا غیر ارادی از خود واکنش نشان دهد.
د- در نهایت، ممکن است هر دو سوی فراگرد ارتباطی، یعنی فرستنده پیام و گیرنده آن هر دو، نسبت به فراگرد ارتباطی و پیام ارسالی ناآگاه باشند. اغلب رفتارهای غیر کلامی^[۵۱] ما، همچون لباس و طرز پوشیدن لباس، در این طبقه قرار می گیرد. (همان، ۱۳۸۰، ۲۴-۲۵)
۵- فراگرد ارتباطی می تواند تعاملی یا مراوده ای باشد:
فراگرد ارتباطی در محیط شکل می گیرد و انجام می پذیرد. محیط نه تنها به فراگرد ارتباطی و نوع آن تأثیر می گذارد، بلکه به ادراکات^[۵۲]، آنچه بین خود رد و بدل می کنیم، و حتی در سطحی که ارتباطی می گیریم نیز تأثیر می گذارد. ما در خلاء با یکدیگر ارتباط نمی گیریم. کنش ها و واکنش های ما در مقابل یکدیگر در چارچوب نظام اجتماعی و شرایط فیزیکی حاکم بر ماست. (همان، ۱۳۸۰، ۲۷)
محیط فیزیکی و شرایط اجتماعی که در آن قرار می گیریم، نگرش و رفتار ما را همان گونه که دیدیم تغییر می دهد و در نتیجه ما با دیگران همواره به گونه ای متفاوت ارتباط برقرار می کنیم. به عبارت دیگر ارتباط ما با دیگران موکول به وضعیت و شرایط حاکم بر ماست. ارتباط ما با دیگران همواره متفاوت است و ما خود نیز همواره در حالت متفاوتی نسبت به قبل از خود هستیم. (همان، ۱۳۸۰، ۲۹)
۶- فراگرد ارتباطی، عملکردی یا مبتنی بر وظیفه است:
۱- وظیفه پیوستگی^[۵۳]
۲- وظیفه اطلاعاتی و استدراکی^[۵۴]
۳- وظیفه تأثیرگذاری^[۵۵]
۴- وظیفه تصمیم گیری^[۵۶]
۵- وظیفه تصدیق^[۵۷] (همان، ۱۳۸۰، ۳۶-۳۳)
۲-۱-۵- لذت یا مسرت
تمام فعالیت های ارتباطی هدف خود را انتقال مفهوم و یا اطلاعات نمی دانند. در حقیقت، هدف اساسی «مکتب مراوده ای» یا «تحلیل تعاملی»^[۵۸] در ارتباطات این است که ارتباط برای ایجاد شرایط مناسب تر زیستن با هم و زندگی بهتر است. این ارتباط گاه در «ارتباط اجتماعی»^[۵۹] یا «حافظ روابط انسانی» و برخوردهای مناسب بین افراد است. بسیاری از روابط ساده و کوتاه زندگی ما با دیگران مانند «سلام»، «حال شما چطور است؟»، «روز خوبی داشته باشید»، «روز خوش» و غیره در شمار این ارتباط اند و این هدف را دارند که بتوانیم رابطه بهتری با دیگران داشته باشیم و زندگی خوش تری را با آنها پایه گذاری کنیم. (فرهنگی، ۱۳۸۰، ۴۱)
۲-۱-۶- گسترش روابط
اکثرا چنین باوری وجود دارد که اگر شخصی بتواند کلمات مناسب را انتخاب کند و پیام خود را در زمان مناسب و با حالتی مختصر و مفید ارسال دارد، ارتباط کامل انجام شده است و می توان مطمئن بود که فرستنده پیام به اهداف خود، جامه عمل پوشانده است. ولی اثر بخشی عمومی ارتباطی، نیازمند فضای روانی مثبت و قابل اتکاء و اعتماد می باشد. زمانی که فضای ارتباطی، فضایی نامناسب بوده و بر آسمان روابط انسان ها ابر عدم اعتماد سایه گستر باشد، صدها فرصت مخرب و بنیان برانداز ارتباطی پدید می آیند که هر کدام آنها توانایی آن را دارند که رابطه موجود را به نیستی و نابودی کشانند. هر چند که بهترین پیام با ماهرانه ترین شیوه های ارسال پیام، انتخاب و ارسال شده باشند. (همان، ۱۳۸۰، ۴۳)
۲-۱-۷- اختلالات
اختلالات یا پارازیت ها، به کلیه عوامل و پدیده هایی اطلاق می شوند که موجب تضعیف اثربخشی فراگرد ارتباطی می شوند. همان طور که اشاره شد این اختلالات در تمام زمینه ها و بر روی کلیه اجزای ارتباطی اثرگذارند.
اختلالات به دو دسته تقسیم شده اند: ۱- اختلالات درونی ۲- اختلالات برونی
۱- اختلالات درونی: اختلالات درونی بیشتر به خود اجزای ارتباطی بر می گردد و در مورد فرستنده پیام و گیرنده آن اکثرا آن را مشاهده می کنیم. مثل خستگی، بی توجهی و سازمان نیافتگی و غیره.
۲- اختلالات برونی: اختلالات برونی بیشتر به محیط^[۶۰] ارتباطی توجه دارد و از آن نشأت می گیرد. مثل سر و صدا و گرما و سرمای زیاد.
حوزهای تجربی فرستنده و گیرنده پیام نیز در فراگرد ارتباطی تأثیر شگرفی دارد. هر اندازه این دو حوزه به یکدیگر نزدیک تر باشد، فراگرد ارتباطی تسهیل شده به اثربخشی بیشتری دسترسی می یابیم. (فرهنگی، ۱۳۸۰، ۶۳)
۲-۱-۸- رفتارهای مبتنی بر جنسیت
در سال های اخیر، سوالی که بسیار زیاد مطرح می شود و مورد توجه عده کثیری قرار گرفته این است که آیا رفتارهای کاملا متفاوت ارتباطی از نظر کلامی و غیر کلامی میان دو جنس زن و مرد، ذاتی است یا اکتسابی. به عبارت دیگر مردان و زنان در رفتارهای ارتباطی خود با دیگران به چه میزان بر اساس سائقهای جنسی و یا درونی و غریزی خود رفتار می کنند و چه اندازه بر اساس یادگیری خود رفتارها را شکل می دهند. صرف نظر از برخی تفاوت های بیولوژیکی و جسمی، میان مردان و زنان که اجتناب ناپذیر است، نظریه پردازان یادگیری اجتماعی، با توان اقناعی بالایی چنین بحث می کنند که بسیاری از تفاوت های روانی بین این دو جنس فراگرفتنی است و در سال های اولیه زندگی آنان شکل می گیرد. این شکل گیری بر اساس تقویت و الگوبرداری است. از این رو، آنان بیشتر از رفتارهای ویژه زنانه یا مردانه بحث می کنند و بین آن دو تمایز قایلند. این رفتارها مبتنی بر جنس بوده و بر اساس جنسیت پاداش داده می شوند و یا نمی شوند. (همان، ۱۳۸۰، ۸۰)
۲-۱-۹- نفوذ و اثرگذاری بر دیگران از طریق بازخورد
بازخورد در روابط میان فردی^[۶۱] می تواند به نتایج رابطه یا میان کنش به شیوه های بسیار ظریف و حساس اثر بگذارد. مثلا بی توجهی یک مخاطب به گفته های فرستنده پیام پس از مدت کوتاه او را در ارسال پیام مأیوس می کند. (همان، ۱۳۸۰، ۸۶)
«بارکر»^[۶۲] در مورد بازخورد چنین می نویسد: «ارسال بازخورد یک رفتار فرا گرفتنی است. اگر شما بتوانید به بازخور غلبه کنید و دریابید که بازخور فرستاده شده، نامطلوب و یا غیرقابل انتظار است، به اصلاح رفتار ارتباطی خود خواهید پرداخت و سعی خواهید کرد که بازخور مورد انتظار خود را دریافت کنید. (همان، ۱۳۸۰، ۸۸)
در محدوده ارتباطات زمانی در سال های اخیر به بازخور و اصلاح آن توجه ویژه ای شده است. متخصصان این رشته عقیده دارند که با اصلاح مکانیسم بازخور و استقرار شرایط مناسب برای ارائه درست و به موقع آن در سازمان ها، میلیون ها دلار منفعت نصیب سازمان های ذیربط می شود؛ در یک پژوهش که پژوهشگران بر روی مدیران و سرپرستان یک سازمان صنعتی کاملا اتوماتیک با بیش از ۶۰۰۰ پرسنل انجام داده اند و هدف آنها اصلاح مهارت های ارتباطی مدیران و سرپرستان بوده است به این نتیجه رسیده اند که یکی از بهترین و مطمئن ترین راه های حصول به کارآیی بیشتر در میان کارکنان، دادن بازخورد به موقع و درست از عملکرد آنان است. پس از یک سال و نیم از این تجربه نتیجه ای به دست آمد که کاملا ملموس و محسوس بود و کاهش ۷۰۰۰۰۰۰ دلار از میزان ضایعات را به دنبال داشت. به علت بازخوردهای مکرر و به موقع و در عین حال درستی که کارکنان از سرپرستان و مدیران خود دریافت می کردند اصلاحات لازم را در نحوه کار و روش های تولید خود انجام دادند که به افزایش تولید و کاهش ضایعات منتج شد. باید در نظر داشت که این یک روی سکه بود، روی دیگر آن تحمل بهتر افراد و نزدیکی به یکدیگر و ده ها مزیت دیگر بوده است. (فرهنگی، ۱۳۸۰، ۹۱-۹۲)
۲-۱-۱۰- نیاز به همبستگی^[۶۳]
یکی از عواملی که در رفتار ارتباطی اشخاص اثر انکارناپذیر دارد، نیاز آنها به همبستگی یا نیاز بودن با دیگران است. نیاز به همبستگی در نوشته های علوم رفتاری بدین گونه تشریح شده که عبارت است از آرزوی استقرار روابط دوستانه با دیگران و ماندن در این وضعیت تا آنجا که ممکن است. از بسیاری جهات می توان گفت که نیاز به همبستگی همانند نیاز اجتماعی^[۶۴] «آبراهام مازلو»^[۶۵] است. بیشترین پاداش که بر اساس نیاز به همبستگی پدید می آید، از همراهی و مصاحبت است. از این رو اشخاص سعی می کنند که در ارتباطات میان فردی بیشتر حالت دوستانه و توافق داشته باشند تا حالت عدم توافق و خصمانه.
اشخاص با نیاز بالا، از نظر نیاز همبستگی، دارای ویژگی های زیر می باشند:
۱- آرزو و رغبت زیادی برای پذیرش و تأیید از سوی دیگران دارند.
۲- گرایش به هم سویی و هم نوایی نسبت به خواسته ها و هنجارهای دیگران دارند، زمانی که دوستی و پیوند با آنها برایشان مهم باشد. اگر این دیگران اندک فشاری در جهت اعمال خواسته های خویش وارد آورند، آنان به زودی تسلیم شده و از هنجار خود چشم پوشی می کنند.
نسبت به احساسات دیگران علاقه زیاد و بی شائبه ای نشان می دهند. (فرهنگی، ۱۳۸۰، ۹۴)
۲-۱-۱۱- نیاز به موفقیت
عبارت است از نیاز به نمایش درآوردن شایستگی‎های خود و به دست آوردن نوعی اعتبار و صلاحیت در پرتو آن. پژوهش های وسیعی که توسط «دیوید مک لی لند»^[۶۶] و دیگران صورت گرفته، انگیزه نیاز به موفقیت را به عنوان یک عامل اساسی شکل دهی شخصیت انسان ها مطرح کرده است. «مک لی لند» دریافته است که افراد از نظر نیاز به موفقیت با یکدیگر متفاوتند و این تفاوت به عنوان یکی از مهم ترین عناصر اجزای شخصیت مطرح است و الگوی رفتاری ثابت آنها را در حالات و شرایط گوناگون شکل می دهد. (همان، ۱۳۸۰، ۹۵-۹۶)
از نظر رفتار ارتباطی، ویژگی افراد با نیاز بالای موفقیت بیشتر با تلاش فراوان در جهت شکل دهی اعتماد به نفس بالای خود نمایان می شود و این افراد سعی می کنند تسلط خود را به طرف مقابل به منصه ظهور برسانند. در عین اینکه در همان زمان سعی در جلب توجه دیگران نسبت به خود و رفتارهای خود دارند. (همان، ۱۳۸۰، ۹۷)
۲-۱-۱۲- اثربخشی در ارتباطات میان فردی
ارتباطات میان فردی، همچون اشکال دیگر رفتار انسان‏ها، می‏تواند در دو حد غایی بسیار اثربخش و بسیار غیر اثربخش مطرح شود. به احتمال بسیار فراوان، هیچ رفتار متقابل انسانی نمی‏تواند کاملاً موفقیت آمیز و یا کاملاً شکست خورده و ناکارا باشد. می‏تواند بهتر شود و در مقابل، احتمال بدتر شدن آن نیز می‏رود. به عبارت دیگر مفهوم نسبیت در رفتارهای انسانی و به تبع آن در ارتباطات میان اشخاص کاملا حکم فرماست. در این قسمت بر آنیم که به ویژگی‏های ارتباطات بین فردی اثربخش پرداخته، و به شناسایی هر کنش ارتباطی به عنوان یک کنش کاملاً متفاوت با کنش‏های دیگر ارتباطی اقدام کرده و بدانیم که اصول و قواعد آن می‏باید دقیقا آگاهانه و عاقلانه به کار گرفته شوند.
باید گفت که اثر بخشی ارتباطات میان فردی شامل دو بعد اساسی است، اول، بعد عمل گرایانه که در اینجا اثر بخشی ارتباطات متوجه دستاورد و موفقیت رسیدن به اهداف و خواسته‏های فرستنده پیام است. این بعد از اثر بخشی ممکن است فراتر رفته و به تشریح بیشتر پیام و یا اندازه‏گیری آن بپردازد. برای مثال از نظر زمانی که مورد نیاز است تا به اهداف ارتباطی رسید، شمار خطاهایی که در یک کنش ارتباطی میان فردی به وقوع می‏پیوندند و نیز شمار پیام‏هایی که در کنش ارتباطی به کار گرفته می‏شوند. دوم، بعد خشنودی شخص است که در این مورد، اثربخشی کنش ارتباطی به لذت و شعفی که از آن برای دست اندرکاران ارتباط حاصل می‏شود، مرتبط می‏شود.
اگر دست اندرکاران فراگرد ارتباط میان فردی از ارتباط خود لذت مورد نظر را تحصیل کنند، با معیارهای خشنودی می‏توان گفت که کنش اثربخش می‏باشد. باید در نظر داشت با توجه به این تقسیم بندی، نباید تصور شود که این ابعاد همواره از یکدیگر منفک بوده و هر کدام جداگانه عمل می‏کنند. اغلب خشنودی یک نفر از کنش ارتباطی موکول به این است که چقدر به اهداف خود رسیده و به چه میزان از آن فاصله دارد. از سوی دیگر می‏توان گفت که بسیاری از مواقع رسیدن به اهداف و احساس موفقیت، مبتنی بر سطحی از رضایت است که از کنش متقابل حاصل شده است. گاه ممکن است یک ارتباط میان فردی با معیارهای عمل گرایانه موفق باشد، ولی همان کنش ارتباطی با توجه به شاخص‏های رضایت، اساسا ناموفق بوده، یا بر عکس ناموفق از نظر شاخص های عمل گرایانه و موفق با توجه به معیارهای رضایت باشد.